Skip to Content

Wednesday, October 21st, 2020

بەرەو کۆنگرەی حزبی شوعی …بەشی یەکەم

Be First!
by June 14, 2012 گشتی

سڵاوتان لێبێت هاوڕێیان  و ئەندامان و لایەنگران و هەوادارانی حزبی شوعی کوردستان ، سڵاو لە مێژووتان ، لە تێکۆشانی تاکە کەسی و کۆمەڵی و ڕێکخراوەیتان،  وەک مرۆڤێکی دوو لەت بوو لە نێوان خۆرهەڵات و خۆرائاوادا ،  وەک کوردێک و هەم وەک  مارکسیستێک ، سڵاوتان لێدەکەم . هاوڕێیانە لە دڵەوە دەڵێم ئازادی کۆمۆنیستانەتان باش و  سۆسیالیزم و یەکسانیخوازی و دیموکراسی ڕادیکاڵانەتان  باش  ، بەشدارم لە خۆشحاڵی هەندێکتان بۆ نوێبونەوە و ، لەگەڵ ئەوانەشدام کە پێتان وایە ” کاکە کۆنگرە چی ئەگۆڕێ؟”  لە نائومێدی ئێوەش تێئەگەم، بەڵام هەر نییە حزبێکی “کۆمۆنیستیش” ماوە  و وا ئەمڕۆ چاوەڕوانی نوێبونەوە دەکات؟ دە کەواتە کۆنگرەتان بەخێر هات.
 پێم خۆشە ڕوونی بکەمەوە وەک مارکسیستێکی سەربەخۆ و وەک زۆرێک لە خەڵکی کوردستان و لە ئێوەش بانگەوازی کەم کە بەندەش لەگەڵ ڕێڕەوی سیاسی ئێستای ئەم حزبەدا نییە، بەڵام وەک ئەو پێناسانەی کە بۆ خٶم و بوونی خۆم کردن لەسەرەوە و  ڕەنگدانەوەیان لە کارو گفتارمدا بەدی دەکرێن تا هەنوکە، دەمەوێت هێندە ڕادیکاڵانە و  بە ترادسیۆن مارکسیستانە  خود – پیاچونەوەیەکی تا سەر ئێسک دیموکراتیکانە بکەین لەم گوتارەوە، کە تەنها لە ڕۆژانامە و میدیاکانی  ئێمەدا لە  میدیای مارکسیستەکاندا  جێگەیان ببێتەوە کە  کەلتووری سیاسی دیموکراتی مارکسیستانەی  ئێمەیە (هەرچەندە ئەم بابەتەو زنجیرەیەکی دیکە لەسەر کۆنگرە لەڕۆژانسمەی رێگای کوردستانی ئەو حیزبەدا بلاونەبوونەوە)، کە فەرهەنگی ئازادی رادەربڕینی ڕادیکاڵانەی خودی مارکسیزم ئێمەی، نەک  بەناو “دیموکراسی” ناسیۆنالیستی راستڕەوی دەستی ئیمپریالیست و دەسکەلای بۆرژوازی و ئیمپریالیزمی  جیهانی ، بە سۆسیالیست دیموکراتەکانەوە، کە نەیانتوانیوە بچوکترین هەنگاو بنێن لە بۆ فرەیی و دیموکراسی لە کۆمەڵگەی ئێمەدا و حی شوعیش خۆی پیا هەڵواسیون.  ئاخر ئەوان ئەوان بە ڕاستە سۆسیالیست دیموکراتەکانیشەوە بە سەرمایە و هێز تا ئەمڕۆش لە دژی دەجەنگن لە ڕۆژئاواوە تا ڕۆژهەڵاتی دنیای ئەمڕٶمان.
لەم گوتارەشدا کاری من راستییەکەی ئەوە نییە بە شان و باڵی  ئەم حزبەدا هەڵبدەم و ستایشی هەندێک لە سیاسییە ناسییەکانی سەرکردایەتیەکەی بکەم، ڕەنگە ئەمە کاری هاوڕێیەیکی دیکەمان بێت، چونکە من لەگەڵ ئاراستە سیاسییەکاندا نیم ، بەتایبەتی دوای ئەو  بەشداربوونە پاسیڤەی حزب لە حکومەتی هەرێمی کوردستانی ئەمرۆدا و کابینە یەک لە دوا یەکە شکستخواردووەکانی کە هەیەتی  و ئەمەش وایکردووە خاڵی لێکزیکبوونەوەمان زۆر لاوازبیت وەک خودێکو  حزبێک.  بێگومان ئەمە سەرباری بێدەنگی ئەم حزبە  لە ئاست گەندەڵی ئابووری و بێمۆڕاڵی سیاسی و پیشێلکاری و کەلتووری ماکیاڤیلی جار جارە ڕەفتار فاشی زۆرێک لەو کابینانەی ئەو حکومەتە ، کەزۆرجاران بەرامبەر ئەو دیاردانە ئەم حزبە  یان زۆر نەرم بووە لە دوای ساڵی ٢٠٠٣ ەوە یان بێدەنگی هەڵدەبژێرێت ، پێم وانییە لەگەڵ هەم مێژووەکەی  خۆی و هەم بنەما فەلسەفیە سیاسییەکانی مارکسیزمەکەی مارکسدا بێنەوە،  ناڵێم چونە ناو حکومەت و بەشداریکردن تاکتیک و ستراتیژی سیاسی نییە بۆ شوعییەکان  ولە هەرێمی کوردستانیشدا بەتایبەتی ئەمڕۆ ئەمە نیقاشێکی مۆرالییە بەوەی کەشی سیاسی کورد و کوردستان زۆر هەستیار و دیموگرافیاکەی و مێژووەکەمان واکەوتۆتەوە و ڕووبەڕووی چەوساندنەوەی نەتەوەیی بوینەتەوە، بەڵام ئەمە مانای وە نییە ئەو بێدەنگییە و سوێنکەوتنەی ناسیۆنالیستی راست ببیتە پیشە وەک ئیستا دیارە و بەڵگەنەویستە.
 بۆیە کاری من نییە نییە ستایش بکەم لە ڕاستیدا، رەنگە ئەمە ئەرکی هاوڕێیەکی ترمان بێت وەک ئاماژەم بۆ کرد، ئەم گوتارە زیاتر دەستخستە سەر برینەکانمانە و پێموایە چانسێکیشە بۆ شرۆڤەکردنی حزبی شوعی و بینینی دیدگا جیاوازەکان لەسەر کارو کردار و سیاسەتیان لەدەرەوەی خودی حزبەوە،  پێموایە بۆ کۆنگرەش ئەمە زۆر  گرنگە،  کە چٶن خەڵک بە گشتی و مارکسیستە سەربەخۆخواز و دیموکراسخوازەکان بەتایبەتی چۆن دەڕواننە  ئەم حزبە لەدەرەوەی حزب و لەدەرەوەی کوردستانەوە،  چونکە بەشداری من لەم بابەتانە و چونە ناو بزووتەوەی ماکرسیزم و تێکۆشانی سۆسیالیستانەی بەندە هەم لەدەرەوەی ئەم حزبەوە بووە  و هەم لەدەرەوەی کوردستانیش بووە، بۆیە گرنگیەکەی لەو لایەنەوەیە زیاتر کە وەک لەوەی توندڕەوانە و هەرزەفکرانە ئیدیعای ئەوە بکەی کە”کاممان مارکسیترین”  یان فڵانە حزب لە فڵانە حزب دیموکراتیکترە ئەمە نییە، ئەم جۆرە بۆچونانە لەناو خودی مارکسیزمدا جێگەیان بۆ نییە و بەرهەمی ستالینیزم و ماویزم و ئەمانەیە کە ڕەهای بۆ تاکە حزبێک دەگەڕێنیتەوە، گەرچی زۆرێک بزووتنەوەی گچکەی هەرزییشمان هەن  کە ئەمڕۆ وا بیر دەکەنەوە بەڵام بەهار بارێکدابێت، ئەمڕٶ بەندە   وەک زۆرێک لە ئێوە بە کار و کردەوە سیاسیە “ڕەسمییەکانی” ئێستای ئەم حزبە ڕازی نیم، چونکە داواکاریە مارکسیستیەکانمان تێر ناکەن و، بیڕوباوەرەکانمان تەواو ناکەن کە دەبێت بیکات ، بەڵام قسە لەسەر ئەوەیە  کە ئەم حزبە مادام  هەم کوردیە و هەم شوعییە و بەشێکی لێنەبڕواش بووە پێشتر بەر لە لە دایکبوونی من لە ڕیکخستنی تاڕادەیەکی بەرچاو پێشکەوتوخوازانە لە ژیانی سیاسی و کۆمەڵایەتیمان لە هەرێمی کوردستاندا و، سەرباری ئەو ئیدیعا و هێرشە مەزنە جیهانیانەی تا ڕووخانی بانکەکان دەکرانە سەر کۆمۆنیزم،  تا ئەمڕٶش ئەم حزبە سەرباری ئەو بەربەست و جەنگە سایکۆلۆژییانەش لە سەنگەری کۆمۆنیزمەوە بانگەوازی سیاسەتەکانی دەکات کە هەرچەندە هەڵەی گەورە و توشی قەیرانیس هاتووە.  بێگومان هەر لەبەر ئەوەشە بەندە وەک هەمووان خۆ بە خاوەنی دەزانین و  هەر لەبەر ئەمەشە ڕێگە بەخۆم دەدەم کۆمەڵێک ڕەخنە و تێبینی هەن بیانخەینە ڕوو بە ڕاشکاوانە، چونکە  پێموایە کاتیەتی و  پێویستە ئیدی لە ترادسیۆنی ئەحزابی کوردی و تەجروبەی ٢٠ ساڵەی باڵی ڕاستی ناسیۆنالیستی کوردی بێینە دەرەوە و ، هەوڵدەین  ببینە نموونەی ئەو جیهانەی  کە  کۆمۆنیستانە  ئەمڕٶ وێنای دەکەین و  بۆی تێدەکۆشین و دەنووسین و بڕوای تەواومان پێی پتەوە و،   خوازیارین کۆمەڵگەش وەک ئێمە بیکاتە بەرنامەی گٶڕانکاری خۆی بۆ نوێبونەوە و دیموکراسی و ئازادی و یەکسانی تاکەکان  و گشتی،  بێگومان زیاتر لەوەی کە کاپتیتالیزم بۆ مەودایەک بەخشی  و ئەمڕۆش ئەوەی بەزۆر لێمان سەنندبوو  بە خەباتی چینایەتیمان لە ڕۆژئاوادا بۆ نموونە ، خەریکە بەتەواوەتی لێمان زەوت دەکاتەوە لە ئیفلاسی سیاسی و مۆڕالی و ئابووری خۆی، بۆ ئەمەش، پێموایە ئاراستەی سیاسی ئەم حزبە لە کوردستاندا گۆڕانکاری ڕادیکاڵی گەرەکە لە کاتێکدا هاوکێشە سیاسییە گڵۆباڵیەکان بە بەرچاومانەوە لە گۆرانی ڕادیکاڵیدان. 
 ئەو حزبە دێرینە عێراقییەی دایکی ئەم حزبەی ئێستای کوردستانە،  کە زێدە خۆشەویست و بە کاریگەر و فراوان  بوو و لە دڵی سەدان هەزارانی نەوەی ڕابردووماندا زەنگی ئازادی و سەربەخۆیی سۆسیالیستانەی لێدەدا  و لە ساڵی ١٩٥٨ دا ٥٠٠،٠٠٠ لایەنگرانی لەسەر شەقامەکانی بەغدادی پایتەخت کۆکردبۆەوە لە یادی یەکی ئایاردا  ، هیچ کەس و لایەن و هێزێکی سیاسی لەبەردەمیدا نەبوو رێگای لێبگرێت سۆڤیەت نەبێت کە ئاراستەی سیاسەتاکانی لە عیراق دەکردن،  هەر سۆڤیەتیش ڕێگەی لەو شۆرشەی شوعییەکان گرت لە ساڵی ١٩٥٨، وەک بەڵگەنامە مێژوویەکان لییدەدوێن کە دەستبەسەری ئەندامانی مەکتەبی سیاسی حزب دەکەن لە مۆسکۆ و ڕێدەگرن ئەو کاتە شۆڕش  بکەن لە عێراق و دەسەڵاتی سیاسی بگرنە دەست چونکە ستالینیزم بڕوای بە دوو قۆناغ بۆ سیالیزم بوو، یەکەم دەوڵەتی “دیموکراتی” ئینجا “سۆسیالزم”،. قۆناغی یەکەم ئەوەی عەبدول کەریم قاسمی لێبۆوە کە تا ئیستا حزب باجەکەی دەدات و قۆناغێ دووەمیش وا ئاراستەی سیاسی هەنووکەیی خەریکە دەیکاتە موستەحیل.
 ئەو نموونەیەی باسمان کرد  بۆ دەرخستنی هێزی جەماوەری ئەو دەمانەی حزب بوو، بەڵام  ئەمڕۆ  تاقانەی ئەو حزبەمان،  پێموایە لە گچکەبونەوەیەکی بێپێشینە و ترسناکدایە لە هەموو کایەکانی کۆمەڵگەی کوردەواریماندا  و لە هەرێمی کوردستان لە باشووری وڵاتدا ڕووبەڕوی قەیرانی سیاسی و پاشەکشەیەکی بێپێشینە و بێوێنە بۆتەوە، کە کاریگەریە نێگەتیڤەکانی ڕاستەوخۆ بەندە بە  سیاسەتە پاسیڤەکانی خۆیەوە، کە بەسەر کۆمەڵگەی کوردی و پێم وایە بەسەر ژیانی حزبی و ڕێکخراوەی چەپەکانیشمانەوە کاریگەریە نێگەتیڤ و نائومێد بەخشەکانی بە ئاشکرا دیارن، ئەمە ناگەڕێتەوە بۆ ئەوەی هەندێک دەڵین کە، ” زووە بۆ کۆمەلگەی کوردی  و سۆسیالیزم بۆ ئێمە نابێت و هتد” ئەی باشە بۆ لە پەنجاکاندا زوو نەبوو یان بۆ لە شەستەکاندا زوو نەبوو؟  پێشوەچوونی کۆمەڵگە  ئاشکرایە کە بەندە بە پێشوەچوونی بزووتنەوە نوێخواز و چەپ و ڕادیکاڵ و کرێکاریەکانی ناویەوە مێژووی مۆدێرنە ئەمە دەسەلمێنێت، ئەمەش ئەمڕٶ لەهەموو ڕۆژانی تر ئاشکارترە کە لە کوردستان لە لاوازییەکەی کەم وێنە و بێپێشینەدایە و دەگەڕێتەوە بۆ سازشکردنی سیاسی بۆ ناسیۆنالیست ڕاستەکان  و سۆسیال دیموکراتەکان کە  بەم ڕۆژەی گەیاندووە. زۆرجاران دەڵێم کە بۆ ئێمەی نەوەی نوێ ، هەر تەماشاکردنی وێنەکانی دایک و باوکمان بکەین، ڕاستەوخۆ تێدەگەین  کە کۆمەڵگەی کوردی لە شەستەکان و حەفاتاکاندا چەندە مەدەنی ترو کراوەتر و لەخۆبردوتر و نوێخواز تر  بوو لە ئاست شمەگەلێک کە ئەمڕٶ پرسی جدی و تراژیدین لە ناوچەکەدا  و هەندیکیشی تەنانەت میدیاکانێش بۆیان نییە باسی بکەن ئەمەندە داخراو بوین، باشە بۆ؟   ئینجا هەر لە یەکسانی ژنانەوە لەگەڵ پیاوان کە شتێکی سروشتی بووە لە مەدەنیەتی کوردەواریدا تا دەگاتە کراوەیی بەڕووی لاوان و هەرزەکاران و هتد کە بەرهەمی پیشکەوتنی هێزە سیاسییە بەرهەڵستکارە نویخوازەکان بووە، پێشکەوتنی ئەو دەمانە بڕوام وایە کاریگەری جدی ئەم حزبە  و هاوشیوەکانی بوون بەسەر کۆمەڵگەی عێراقییەوە بە گشتی و ئەمڕٶش کە هێندە دواکوتوو و تەسکبینین، دیارە  پشکی کاریگەریە نەرێنیەکانی بەهەمانشێوە دەگەرێتەوە بۆ پاشەکشەی ئەم حزبە و بزووتەنەوەی سۆسیالیستی کوردی بە گشتی لە هەرێمی کوردستاندا،  بەتایبەتیش  بەهۆی ئەو  سیاسەتە ریفۆرمیست بێرنستاین ئاسا و سازشکارە ئۆپرۆتونیستییە بە تەنزیم ستالینیستییەی ئەمڕۆ ئەم حزبە لە جاران زیاتر  دەستی داوەتێ و،  هەلپەرستانە لەبەردەم دەسەڵاتێکی دواکەوتووی خێڵەکەی کوردی وەک حکومەتی هەرێمدا،  سازشی زۆر گەورەی کردووە و دەکات، ئاشکرایە  سازشی سیاسی کردووە و دەکات بۆ ڕەوتگەلێکی سیاسی کە دواجار ئەمڕٶ   تێکەڵەیەکن لە سیاسەتی ستالینیزم و کەلتووری دەرەباگەیاتی و  ئابووری نوێ لیبڕالێزم، بەداخەوە،  حزب  ساڵانێکە سازشی سیاسیان بۆ دەکات و دەرەنجامەکەشی تەواو پێچەوانەی ئەوە بووە کە خۆی بیری لێدەکردەوە  و ئەمڕٶ وایکردووە لە هیچ پێگەیەکی ڕادیکاڵی ئەم کۆمەڵگەیەدا حزبی شوعی ئەوەندە دەنگی نەبێت و هێزی سیاسیشی وا بەرەو توانە دەچێت  لە گۆڕەپانەکەو  و واش کۆمەڵگە سەرقاڵە پێناسەی بۆ دەکات، کە ئەم حزبە “خەریکە دەتوێتەوە” .
جا گەر حزب وا بڕوات و بەردەوام بێت ئەوا پێگەیەکی ڕاستەقینەی بۆ نامێنێتەوە لە ناو زەحمەتکێشانی ئەم میللەتە بەشمەینەتەدا،  قسەم لەسەر ئەوە نییە  بە ڕەحمی ماددی و خێری پارتی و یەکێتی بەردەوام بە کارەکانی ئەمڕٶ بدەن وەک هەیە، کە تەواو لە قازانجی ئەو دوو حزبەدان و ڕۆژنامە ئەهلییەکان زۆر لە حزب توندتر ڕەخنە دەگرن. ئەم خێرپێکردنەی پارتی و یەکێتی کە ئەمڕٶ زۆرێک لە هاوڕێیان دیارە بەرگری لێدەکەن بەوەی، ” خۆ ئێمەش بەشدار بووین لە تێکۆشان و ئەو سامانەش بەشی ئێمەی تیادایە” بەڵی باشە، بەڵام ڕاستیەکەی ئەوەیە خۆ تێکۆشانتان نەکرد وەک وان ئێوەش گەندەڵ بن ؟ گەر قسە لەسەرئەمەیە ئێمەش لەناو کەلتووری سیاسی پارتی و یەکێتیدا بتوێینەوە، کە نوێنەرایەتی باڵی ڕاستی ناسیۆنالیزم و سۆسیال دیموکراسی دەکەن لە کوردستاندا،   ئەمە شتێکی دیکەیە؟   ئینجا  بەتایبەتی لەدوای داگیرکاری عێراقەوە ئەم سیاسەتەی حزب بەروە خود وێرانکاری چووە، کە پێدەچیت پێشتر ڕەگی داکوتابێت و پێموایە پلانی پێشتر ئامادەگی بۆ کردووە،  چونکە بە خێرای حزبی کردە بەرەی ئیمرپیالیزمەوە و  لە دوای ئەو داگیرکاریەوە زۆر پێداگری لەسەر  ئەو سیاسەتە کراوەتەوە لەلایەن سەرکردایەتیەوە،   تەنها لاوازی ئەم حزبەش دەرەنجامەکەی بووە و هیچی دیکە.
 ئەو سیاسەتەی ئەمڕۆی حزب پراکتیکی دەکات بە بەڕوای من درێژکراوەی سیاسەتەکانی دوای ڕاپەڕینە و هاوکات لەگەڵ ڕووخانی بلۆکی بە ناو “سۆسیالستی” سۆڤیتەیشدا  درێژبۆتەوە  و ئەمڕۆش درێژبوونەوەی هەمان ئەو سیاسەتەیە کە دەستی گەورەی هەیە لە بێکاریگەر و لەکارخستن   و بێئینساقی سیاسەتی ئەم حزبە، کە وێنەی پارتی و یەکێتی زۆرتر دەنوێنێت ، وێنەی دەسەڵات، وەک لەوەی بزووتنەوەیەکی شۆڕشگێری سیاسی بە هەموو ماناکان “شوعی” (کۆمۆنیست) بێت.
 ئەمرۆ ئاشکرایە ، کە تەنها لەناو باڵەخانەکانی دەسەڵاتدا نوێنەرانی ئەم حزبە دانێشتوون، لە ناو خەڵکدا بوونیان نییە، جێگەیان خەریکە بۆ نامێنێتەوە بەراستی، نە لە خۆپیشاندانەکان، نە مارشێکی کرێکارانی جەماوەی سەندیکایی، نە مانگرتنێکی سەتاسەری، ئاخر نە کەمپینێکی شۆڕشگێرانەی نێونەتەوەخواز لە بۆ یەکگرتنەوەی چوار پاڕچەی کوردستان و بابەتە سیاسیەکانی دیکەی ئەمڕٶ کە یەخەی هەژارانی ئێمەی کوردو دنیایان گرتووە، میزکتابی هاوڕییانی لاوان لە سەنتەرکانی شار بە مۆزیک و گۆرانی و ئەو هونەرانەی ڕەنگدانەوەی بیروباوەڕی کۆمۆنیستانەیانن، کوان؟  بردنی کتێب و ڕۆژنامە و گۆڤارەکان بۆ ناوخەڵک تا لەگەڵیان بدوێن و  ببنە بەشێک لێیان و لێیانەوە فێر بن و بە پیجەوانەوە، کوا؟  کەچی هەر هیچ .  وادەردەکەوێت هەموو ڕووداوەکان بەلاماندا تێپەڕ دەبن و حزبیش دەڵیی مێش میوانی نییە ، بەتایبەتی لە دوای بڕیاردانی ئەم حزبە بە بەشداربوونی لە دەسەڵاتی ماکیاڤیلی و بە ڕەفتار سەرکوتگەر، کە ڕاستە لە بەر هۆکارگەلێکی  ستراتیژی و  نەتەوەیی و کۆمەڵێک هۆکاری دیکە و یەکێتی نەتەوەیی دەبێت مارکسیستانە بە خوێن بەرگری لەم هەرێمە و حکومەتەکەی بکەین و چەک لە دەست هەموو کات پێویستە بیپارێزین لەبەرامبەر هێرشی سەربازی داگیرکەرانی وڵات و هێزە ئیمپریالیستەکان و هەرکەسێک بیوەێت جارێکی دیکە بەعسیزم یان فاشیزم بۆ ئەم میللە بێنێتەوە، بەڵام، بەڵامێکی زۆر گەوڕە لێرەدا،  ئەمە مانای ئەوە نییە سیاسەت و کەلتووری سیاسی ئەم حزبە ڕەنگدانەوەی تەواوی  سیاسەت و کەلتووری ئەوان بێت،  وەک ئەمڕۆ دیارە و دەرەنجامە نێگەتیڤەکانیشێ ڕوونن.
 دیسانەوە بەداخەوە کە کەلتووری سیاسی دەسەڵات درێژبۆتەوە ناو حزب تەنانەت تا حاڵەتی توانەوە لەناو واندا ئیتر بۆیە هیچ سەیر نییە کە کادیرانی ئەم حزبە دەچنە ناو حزبەکانی ترەوە و ئەمەش بۆتە ترادسیۆنێکی باو و لە ناو چەپە سەربەخۆخوازەکانیشدا، لە ئەزموونی منەوە کە بیستمەوە  و باوە، زۆرێک ئەمڕۆ دەلڵێن :” حزب هەر خەریکە کادیر بۆ پارتی و یەکێتی و ڕاگەیاندنەکانیان درووست دەکات”.  ئەمە قەیرانە بەڵام بۆ؟ چونکە ئەندامێکت هەیە کە هیچ لە مارکسیزم نازانێت و بۆ شتێک بۆتە ئەندامت، یان هۆشیاریکەرەوە، یان ناحەقی نییە بڕوات ڕاستییەکەی، لەبەرئەوەی  لەکاتێکدا کەلتووری سیاسی تۆش وەک وانە، ئیتر بۆ بە یەکجاری نەچێتە ناو ئەوانەوە و  معاشەکەش لەوێندەرێ چەورترە و  گەر یەک دوو عەرزەشی بەناوچەوانەوە نەبێت ؟
 ئەمڕۆ زۆر  بە ئاشکرا دیارە چۆن حزب  قوڕو قەپی کردووە  لە ئاست زۆرێک لە پێشێلکاریەکانی ئەم حکومەتە خێڵەکییە دواکەوتووە ڕۆژانە بە مرۆڤی کورد و دۆزە نەتەوەیەکەی دەکەن، یان  لە ئاست داواکانی چەوساوەکانی کورددا  ئەمڕٶ چەند بێدەنگ بووە  و هەوڵدەدات زۆر خۆ لەو کێشانە گێل بکات وەک لەوەی چارەسەری بنەڕەتی سیاسییان بۆ بدۆزێتەوە، ئەمەش کەلتووری سیاسەتی مارکسیستانە نییە، بەڵکو ڕێڕەوی سیاسی خوداپێداوان و سەرکردایەتی سیاسی ناسیۆنالیست ڕاستی کوردی داردەستی هێزە داگیرکەر و ئیمپریالیستەکانە، ئەو ڕێڕەوە سیاسییە باڵادەستەیە کە ئابووری وڵاتی ئەمڕٶ بۆ کۆمپانیا تایبەتیە دەرەکیەکان و داگیرکەراکانی وڵات هەراج کردووە و کەلتووری هاوڵاتیانیش بە فیودالیزمی (دەرەبەگایەتی) شێخەکانی دوبەی و سعود دەوێت “نوێ بکاتەوە” .
 ئەوەی لە دەرەوەی حزب  هەنووکە دەردەکەوێت ئەوەیە کە ئەم حزبەش بە رێڕەوی توانەی لە ناو ئەواندا بە ترادسیۆنی ئەوان پێدەچێت بیەوێت خۆی لەو کێشە و گرفتە سیاسیانە گێل بکات؟  سەرکردایەتی ئەم حزبە بەتایبەتی ئەمڕٶ زۆر ئاشکرا دیارە بە پێچەوانەی تەنانەت مێژووی خۆیانەوە ڕەفتار دەکەن،  ڕەنگە وا نەبێت، بەڵام ئەمە دیدگاکەی دەرەوەیە، کە پێموایە سروشتی دەبێت ئەمانە  ئاشكرابن  و ئاشکرا بکرێن لەبۆ کۆمۆنیستەکان و چەپرەوە رادیکال و نویخوازەکان. تەماشا  لە ڕاگەیاندنەکانیشەوە، بەڕاپۆرتی رۆژنامە و سایتەکانی حزبەوە هەر لەوان دەکەن و میتۆدی وان بەکار دەبەن، تەنها ئەوە دەبیستین فڵان لەگەڵ فڵان کۆبۆوە ، ئەی باشە کۆبوونە دەی چیان گوت  و چیان دیالۆگ کرد؟ ئەی کۆبونە، هەر کۆبونە بۆ ئەوەی بە شان و باڵی یەکدیدا هەڵبدەن و ستایشی “دیموکراسییە” ئەمریکیەکەیان بکەن؟ دەی با ئێەمەش لە باسەکان تێبگەین تا سیاسەتی ڕاست و درووست هەڵبژێرن،. ئاخر کاک کەمال شاکر لەگەڵ بارزانی و تالەبانی کۆبۆوە ،  گوتی چی؟ کۆمیتەی فڵان لەگەڵ فڵان کۆبۆوە بۆچی، هەر چایەکیان خوارد و” وەڵا ئێمە هەر برا بوین و شاخ وابووە و” تەسبیح بابدەن، ئەی کۆبونەوە، چیان کرد و چیان گوت؟
 ڕاستە ئەمانە  کۆمەڵێک قازانجی ئیستیهلاکی ماددی و شەخسی بۆ حزب و دەسەڵاتدارانیش هێناوە، کۆمەڵە شتێکی بی بەها و نامۆ بە سیاسەتی مارکسیسزم و مارکسیەکانی دنیای ئەمڕۆمان، ئاخر لە دەرخستنی چاکەت و پانتۆڵەکان و ڕەفتار بۆرژوازی و خێڵەکیەکان وەک وان لەم کۆبونەوانەدا سەرکردایەتی ئەم عزبە شوعییە بەڕاستی چی کردووە لەبۆ پرەنسیب و بیر و بازوی ئەم حزبە  مارکسیستییە  و ئەم میللەتە بە سروشت پرۆلیتارییە کە ئەمڕٶ چەوساندنەوەی نەتەوایەتی و  هێرشی ناتۆی ئیمپریالیستی  لە باکوری وڵات  لەسەریە و   گەندەڵی خودا پێداوە ناسیۆنالیست ڕاستڕەوەکانیش بینەقاقایان بەشێوەیە گرتووە؟  بە وێنەی بۆرژوای کۆمپانیا گەورە سەرمایەدارییەکان ئەمەندە بەبێ هۆکاری  سیاسی و حزبی و بێ فێکر و فەلسەفە و  سیاسەتی  رادیکاڵی ئەمەندە بێئینساق و ناجدییانە و  بێ  گەردیلەی ڕادیکاڵی و هێندە  ناشۆرشگێرانە کۆبونەوە، ئەوەند  بێمانا لەگەڵ یەکدیدا و لەگەڵ باڵی ڕاستدا کۆبونەوە بەبێ گوێدانە پیشوەچوونی بیرو بازوی خودی فەلسەفە و پەرچەمی کۆمۆنیزم ، ئەوەندە  کۆبونەوە، کوبونەوەش هەموو ماناکانی لەدەسەت داوە، خەریکە وادەکەن کۆمۆنیزمیش وەک حزب و سیاسەت و شۆرش و سەربەخۆیی و ڕووناکبیری و ڕۆژنامەگەری و  لە وڵاتی ئێمەدا خەریکە مانا ڕاستەقینەکانی خۆی لەدەسەتدەدات، ئەم بەناو “کۆبونەوانەش” کە هەر چا خواردن و تەسبیحبادان و پیاهەڵدانن بەسەر یەکدیدا، ڕاستیەکەی دەرخستنی ئەو  قەیرانە سیاسیەیە کە لێوان لێوە لە سیاسەتی  ئەحزابە کوردیەکاندا  بە گشتی و بەتایبەتی حزبی شوعی   لە هەرێمی کوردستانماندا.
 هەنوکە لە دنیای ئێمەدا.لە ڕاستەوە بۆ چەپ، نەبوونی بەرەیەکی یەکگرتووی نیشتمانی ئازادیخواز و دیموکراسیخوازیخوازی  ڕادیکاڵ و شۆرشگێر  کە ئەرکی شوعیەکانە درووستی کەن و هیچ هەنگاوێکیشی بۆنانێن خاڵی لاوازیمانە، ئەمە لەکاتێکدا  کورد یەکێکە لە گەروەترین نەتەوە چەوساوەکانی دنیا و گەورەترین نموونەی چەوساندنەوەی نەتەوایەتیە، بەڵام ئەم پاسیڤی و تەمبەڵی و بیرۆکراسییەی سەرکردایەتی، ئەو سەرلێشێواویە سیاسییە دەردەخەن  کە لە دنیای ئێمەی کورد لە سەردەستی باڵی ڕاستی کورد بە سۆسیال دیموکراتەکانەوە بۆمان درووست بوون و ، حزبیش بێئاگا وا خەریکە تیایاندا دەتوێتەوە، بێ ئەوەی بچوکترین هەوڵدەن ببنە ئەڵتەرناتیڤیان، مەبەستم ئەوەیە کۆمۆنیستانە بە کەلتووری سیاسی ماکرسیستانە لە بنەڕەتەوە جیاوازیەکان بۆ کۆمەڵگە دەرخەن و  ، بەرەیەکی فیکری و سیاسی و حزبی و کەلتووری و ڕۆشنگەری ڕادیکاڵی  چەپی دیموکراتی  بنکەفراوان  لە ژێڕ چەتری سەربەخۆیی کوردستاندا بانگەواز بکەن، ئەمەشە  کە دڵی خەباتی کۆمۆنیستانە پێناسە دەکات  لە کوردستان و لەبۆ کوردان ، بەڵام بەر لە درووستبوونی، بیرمان نەچێت، دەبێت حزب ئەو خاڵانە لە خۆیدا ڕەنگبداتەوە، چونکە کۆمۆنیزم سیاسەت نییە تەنها لە باڵەخانەکانی دەسەڵات و دیوەخانی خواداپێداواندا بەیان بکرێت وەک ئەمڕۆ سەرکردایەتی ئەم حزبە سەرقاڵیەتی و پییوایە خەریکیەتی، کۆمۆنیزم زۆر لەوە گەورەترە ئەم بیرۆکراتانە پیناسەی بۆ بکەن، بیرمان نەچیت کۆمۆنیزم بەر لەوەی سیاسەت و شۆڕش بێت، کەلتوورە وەک گرامسکی شیتەڵی کردونەتەوە ،  بۆیە گەر پراکتیکردنی لە ڕەفتار و گفتارماندا ڕۆژانە ڕەنگنەداتەوە، گەر بارەگاکانی ئەم حزبە و ڕاگەیاندن و ڕەفتاری ئەندامان و لاوان و ڕۆژنامەنووسان و سیاسییەکانیت ڕەنگدانەوەی بیروباوەڕیان نەبێت، پراکتیکردنی سیاسانەی نەک هەر زۆر گرانە، بەڵکو موستەحیلە.

درێژەی هەیە…

ڕۆژ ئەحمەد

Previous
Next

Leave a Reply