Skip to Content

Wednesday, September 28th, 2022
Home / Archive by Category "ئەدەب"

Category Archives: ئەدەب

گه‌نده‌ عه‌شق … هێمن عومه‌ر خۆشناو

گه‌نده‌ عه‌شق  … هێمن عومه‌ر خۆشناو

        كێ‌ هه‌یه‌ عاشقی مردووان نه‌بێت؟ مه‌گه‌ر عاشقێك هه‌یه‌ مردوو په‌روه‌ر نه‌بێ‌؟ هه‌موو ئه‌وانه‌ی له‌ ساتێكدا عاشق ده‌بن، به‌ هیچ جۆرێك له‌ زیندوێتی‌و مردوێتی ئه‌و مه‌عشوقه‌ ناپرسن، Continue Reading »

' خەونی نیشتيمان' !، دوا بەرهەمی دڵزار شەنگە یە

      لەم تەنیاییە قوڵەی مەنفاوە و سەرەڕایی گشت ئازارە تیژەکانی ژیان لێرە، زۆر هاوڕێیانە و بەو پەڕی خۆشەویستی و جوانیەوە، بە هاوکاری هاوڕێ بەڕێزەکانم بەرهەمی ‘ خەونی نیشتيمان Continue Reading »

دایكی شیرینم … رۆسته‌م خامۆش

        ئــازیزه‌كه‌ی  مــن  ئه‌رێ هــۆ دایه‌ له‌گوێــم هه‌ر ماوه‌ ســۆزی لای لایه‌  له‌ بیــرم  ناچێ  باوه‌شــی  گه‌رمت  گۆرانـــی  ڕۆڵه‌ و  ئـاوازی  ده‌مــت به‌هه‌ڵبه‌ستی جوان تۆ ده‌ت خه‌واندم Continue Reading »

ئازادی..ئاکۆ محه‌مه‌د سابیر

        فیله‌که‌ به‌ڕاکردن خۆی کرد به‌ناو دارستانه‌ چڕو پڕه‌کره‌ دا زۆر شله‌ ژابو ،مه‌یمونێکی بینی له‌سه‌ر دار مۆزێک به‌ده‌م هه‌ناسه‌ بڕکێ وه‌ وتی ئاده‌ی مۆزم بۆ بێنه‌‌ Continue Reading »

با هه‌نگاوه‌كانمان گورجتر و خێرا تر بێت …

        مرۆڤ كاتێك سه‌رنج له‌ ده‌وروبه‌ره‌كه‌ی ده‌دات و پێشكه‌وتن و داهێنانه‌كانی ئه‌و سه‌رده‌مه‌ ده‌بینێت ، پێویسته‌ هه‌وڵ و ماندوو بوونه‌كانی خۆی زیاتر بخاته‌گه‌ڕ بۆ ئه‌وه‌ی كه‌ شان Continue Reading »

مەرگ لەدیدی نووسەرانی کوردەوە

        هەر لەدێر زەمانەوە پرسی ” مەرگ و نەمری”  پرسێکی گرینگ بووە لای مرۆڤ، گەر سەیری ئەفسانە کۆنەکانی گەلانیش بکەین، بەشێکی زۆریان گوزارشت لە خەونی ” نەمری” Continue Reading »

تێكشكانی ڕوانگه‌ی فه‌لسه‌فی له‌ تێكستی شیعریدا

        ” لێكۆڵینه‌وه‌ له‌ قه‌سیده‌ی (هه‌ژاریی به‌هێز )ی (فریدریك نیتشه‌)”        (ده‌ستی گه‌رم بخه‌ نێو ده‌ستم .. دڵێكم پێَبده‌ مه‌كۆی ئاگر بێت . )   Continue Reading »

دونیا گۆڕاوه‌ … هه‌ژارقانع

        دونیا گۆڕاوه‌..  ئێستا سیگار زۆر ده‌كێشم ڕاژانه‌ ده‌چمه‌ به‌رده‌م ئاوێنه‌  له‌ سیمای زه‌ردم ده‌ڕوانم دایكم ده‌ڵێت ماوه‌یه‌كه‌ ڕه‌نگت هیچ پێوه‌ نه‌ماوه‌ نانم پێناخورێ  لاوازی مرۆڤه‌كانی مۆدێرنه‌ Continue Reading »

له‌ڕوانگه‌ی سه‌رنجه‌وه‌ ( 2)

        ناخی منداڵ خاوێنه‌ وه‌ك خۆی  ، ناسك و سه‌رنج ڕاكێشه‌ ، دنیایه‌كه‌ پڕ له‌ جوانی ، ئه‌گه‌ر له‌ زمانی بگه‌یت و به‌ هێمنی به‌ كلیلی پرسیاره‌ Continue Reading »

غه‌ریبترین كه‌سی سه‌رگۆی ئه‌م زه‌وییه‌ منم !

        ئه‌و كۆته‌ڵێكه‌ له‌ به‌فر  له‌ نێو دوو كه‌وانه‌ی مۆری خۆرنشینا  نوقمی بروسكه‌ی په‌نجه‌م و  چاوی هه‌ور تێزاوم ده‌بێت  ئه‌و..! له‌ سروشتی وشه‌ما  عه‌یامێكه‌ راهاتووه‌  له‌ زستان Continue Reading »

شیعری‌ چه‌پڵه‌ و شیعری‌ شیعار

        قسه‌كردن له‌ژانری‌ شیعر پێم وایه‌ زۆری‌ ده‌وێت….ژانری‌ شیعر له‌هه‌موو ژانره‌كانی‌ تر قوڵترو به‌رزتر و گه‌وره‌تره‌….ئه‌گه‌ر لاپه‌ڕه‌كانی‌ مێژوو هه‌ڵده‌ینه‌وه‌ بۆمان ده‌رده‌ كه‌وێت له‌كۆندا شیعر ڕووبه‌رێكی‌ فراوانی‌ داگیر Continue Reading »

نامه‌یه‌ك بۆ سه‌لام محه‌مه‌د

          كاكه‌ سه‌لام محه‌مه‌د سڵاوی داهێنان و هه‌واڵپرسین: ئه‌م كتێبه‌ی له‌باره‌ی ئه‌زموونی تۆوه‌ ( له‌ كه‌ركووكه‌وه‌ بۆ ڤێسته‌رۆس) ، كه‌ كاكه‌ ( عه‌بدوڵڵا سلێمان مه‌شخه‌ڵ) پێوه‌ی Continue Reading »

له‌ڕوانگه‌ی سه‌رنجه‌وه‌ (1)

      منداڵ مرۆڤێكی بچووكی خاوێن‌و ناسك‌و ناسك هه‌سته‌، خاوه‌نی مێشكێكی ساف‌و ڕوویه‌كی خۆش‌و دڵێكی بچووكی بێگه‌ردو بیرو هۆشێكی كاڵ‌و توانایه‌كی بێ‌ كۆتایی یه‌، كانی به‌هره‌و هیوایه‌. بۆ دایك‌و Continue Reading »

سێ پشیله‌ی کێوی …ئاکۆ محه‌مه‌د سابیر

      له‌گه‌ڵ دوا ساته‌کانی ڕۆژئاوابوندا شاری سلێمانی ئێواره‌یه‌کی مه‌یله‌و په‌مه‌یی زۆر جوان به‌ڕێ ده‌کات،ئه‌زمه‌ڕوگۆیژه‌ به‌ته‌واوی سپی بون کلوه‌ به‌فره‌کان وه‌ک په‌پوله‌ی سپی ترپ ترپ ده‌نی شنه‌ وه‌و شۆسته‌و Continue Reading »

ئاشنای ڕۆحه‌كه‌م … رۆسته‌م خامۆش

        ئاشنای  ڕۆحه‌كه‌م   گوڵی  ئه‌وینـم  ئه‌ی هاوده‌ردی دڵ  هاوسه‌ری  ژینـم هه‌موو ساتێ تۆ  له‌ هزرو  هه‌سـتی  لـه‌ نێو  دڵَمدای  تۆ  خۆشه‌ویسـتی    ئاشنای  ڕۆحه‌كه‌م  هاوبه‌شی خه‌مـم  Continue Reading »

گفتوگۆی Nationalbibliotek لەگەڵ توانا ئەمین

          * ئەزموونێکی سەرنجڕاکێشە بۆ من؛ هەمیشە کە لەگەڵ نووسەرەکان گفتوگۆ دەکەم پێشتر شتێکیان لەسەر دەخوێنمەوە، بەڵام سەبارەت بە ئێوە تەنیا ئەوەندە دەزانم کە چیرۆک بە Continue Reading »

یه‌حیا حه‌سه‌ن ئه‌و شاعیره‌ی كۆمه‌لگه‌ی دانماركی هه‌ژاند

        یه‌حیا حه‌سه‌ن كوڕێكی گه‌نجه‌ له‌ 19.5.1995 له‌ دانمارك له‌ خێزانێكی به‌ڕه‌چه‌ڵه‌ك فه‌له‌ستینی له‌ دایك بووه‌. كاتێك بچووكتر بووه‌ ده‌زگاكانی كۆمه‌ڵایه‌تی له‌ دایك و باوكی ده‌سێنن و Continue Reading »

پۆرتره‌یتی سه‌ردار جاف

      توێژه‌ر، رۆژنامه‌وان، هۆزانڤان وه‌رگێڕ.       هه‌می شار بگه‌ڕێی و بڵێی سه‌ردار ڕه‌زا، كه‌سێك ماڵی ویت پێ ناڵێ! ته‌نانه‌ت بنووسێك نییه‌ بێژێ ده‌یناسم، ئه‌و برای نووسه‌ر Continue Reading »

ڕازێكی په‌روه‌رده‌یی … نووسینی: عه‌لی حه‌مه‌ڕه‌شید به‌رزنجی

    جارێكیان له‌ قوتابییه‌كی زیره‌كی پۆلی شه‌شه‌می سه‌ره‌تایم پرسی كێ‌ له‌ماڵه‌وه‌ كۆششت پێده‌كات‌و یارمه‌تیت ده‌دات سه‌ری داخست‌و چاوه‌كانی پڕبوون له‌ئاو منیش ده‌ستم به‌سه‌ریداهێناو زیاتر لێی نزیك بوومه‌وه‌، چونكه‌ زۆر Continue Reading »

نیشتیمان … ئاکۆ محه‌مه‌د سابیر

      نیشتیمانم چاومه‌ ناونیشان وناومه ته‌مه‌ن و ژیانمه‌ شاده‌ماری گیانمه ‌  نیشتیمانم چیایه‌ ده‌شتی پانوده‌ریایه جوانی ئاله‌م دنیایه‌ تاقانه ‌یه‌و ته ‌نیایه   هه‌رچه‌ند ئه‌مڕۆچوواربه‌شه‌ داهاتووی ڕونوو گه‌شه Continue Reading »

خۆزگە … کەژال عەلی

        مەودا چییە کەمنی قەزەم نەتوانم،  لەخاڵێکی ناو خۆمەوە، راستە هێڵێکی ناکۆتایی هاورێیەتی، بگەیەنم بە دووری تۆ.   زەمەن چییە کەبۆم نەبێ لەدەرەوەی گومڕایی خۆم جێگورکێ بکەم Continue Reading »

قسەی دەمی خاک … ئومێد عه‌لى جاف

        گه‌ڵاى دارێكم داته‌كاند، لق وتى: ئاخ جه‌رگم سووتا. كاتێ لقم شكانده‌وه‌، ره‌گ وتى: هه‌ناسه‌ سارد خۆم به‌هار و جوانیم پڕوكا. كه‌ ره‌گه‌كه‌یم هه‌ڵكێشا، خاك وتى: من Continue Reading »

چرکەی کاتژمێرەکەم پەستم ئەکا ..!!!

          هارەی دەنگی هەیاسەکەی ئەوزەنگوڵانەی کەپێشبرکێ لەگەڵ زەمەنی مەرگا ئەکەن  چرکەی ئەوکاتژمێرەی کە بەبێ ئۆقرە تەلیسمی کاتەکان ئەژمێرێ  ئەوچرکانەی کە بازبەسەررووداوەکانی  ژیانمدائەدەن چاوشارکێ لە گەل کچێنیمدا Continue Reading »

مانیلا.. میلانۆ … چیرۆکی: عەزیز نەسین

      پێم وایە رووداوێکی لەم جۆرە بەسەر هەموو کەسێکدا هاتووە یان دێت. قەت لە خۆتانەوە ناوتان لە کەس ناوە؟ من زۆر جار ئەمەم کردووە. بابڵێین ناوی کابرا سەلیمە، Continue Reading »

مەرج … محەمەد فەریق حەسەن

        بەدەر لە هاوڕێیانی شانەکەی خۆم، تێکەڵییەکی ئەوتۆم لەگەڵ خەڵکدا نەبوو. بۆیە بڕوام نەدەکرد، ئەو هەفتەیە، کە دوا هەفتەی پشووی هاوینەبوو، من بەو دەسکەوتە گەورەیەوە بگەڕێمەوە بۆ Continue Reading »

ڕێگه‌ی قوتابخانه‌ …

      دایه‌ هه‌مو به‌یانییه‌ك یاسه‌مین و ئارۆی له‌ خه‌و هه‌ڵده‌ساندتا بچن بۆ قوتابخانه‌..یاسه‌مین دووساڵ له‌ ئارۆی برای گه‌وره‌تر بو، له‌به‌ر ئه‌وه‌ ده‌بوایه‌ ئاگاداری بوایه‌ و له‌گه‌ڵ خۆی بیبردایه‌ Continue Reading »

سۆسیۆلۆژیای ڕۆژهه‌ڵات له‌ شیعرێكی په‌شێودا

          یه‌كێك له‌ شیعره‌ دیاره‌كانی (په‌شێو)ی شاعیر، ئه‌و شیعره‌یه‌، كه‌ بۆ بیرمه‌ندی عه‌ره‌بی هادی عه‌له‌وی نووسیوه‌، له‌ سۆنگه‌ی ئه‌و هه‌ڵوێسته‌ مرۆڤانه‌یه‌ی،له‌ سه‌روبه‌ندی كیمیابارنكردنی هه‌ڵه‌بجه‌دا نواندی.كاتێ ڕایگه‌یاند،شه‌رم Continue Reading »

هه‌راسانی … محه‌مه‌دی مشیر

      هه‌راسانی كردووم ، هه‌راسانی به‌ر  تاویش  سێبه‌رم  پێنابه‌خشێ‌ ئه‌ی ئه‌وانه‌ی له‌ سێبه‌ردا ده‌ڕۆن و له‌ تاو ده‌ترسن  بۆ رۆشنایی سێبه‌ره‌كانمان ده‌دزن! له‌ رۆشناییدا سێبه‌رو  له‌ سێبه‌ریشدا رۆشنایمان Continue Reading »

ئاوازه‌كانی خۆكوشتن …. گۆران ڕه‌ئوف

      زۆر كات بیرم له‌ خۆكوشتن كردۆته‌وه‌! هه‌ندێ‌ جار، هه‌ندێ‌ میوزیك  هه‌ستێكی له‌و جۆره‌م بۆ دروستده‌كات! یان كۆتایی فیلمگه‌لێك و ڕاڤه‌كردنی تێكسته‌ سه‌یره‌كان!   ده‌زانم ئه‌وكاتانه‌شی له‌پڕ حاڵم Continue Reading »

ئایینى کوردى و ئەدەبى کلاسیک … ژارگۆن 24

        بە شێوەیەکى گشتى لە بارەى مێژوویى ئەدەبى نووسراوى کوردى دەتوانین بڵێین لە بەر ئەوەى کتێبى ئایینى زەردەشتییەکان (ئاڤێستا) بەر لە هاتنى ئیسلام و کتێبى ئایینى یارسانەکان Continue Reading »

ئێمە..!! …. بایز موستەفا

        ئێمە ، بەچەی زەمانێک بووین هەتا گوڵێکمان دەچاند ، دەبوایە ،چەندین مرۆڤ بنێژین ! لەم چەند و چونی ،چاندن و ناشتنەدا نەوەی ئێمە ، لە نەستەوە Continue Reading »

خاڵخاڵۆكه‌ … زارا ئه‌حمه‌د جاف

          خاڵخاڵۆكه‌ی باڵ نه‌خشین وه‌ره‌ با له‌گه‌ڵ یه‌كبین ده‌ی خنجیلانه‌ی شه‌رمن بفڕه‌ بۆ سه‌ر ده‌ستی من تۆی بێده‌نگی ئێسكسوك كۆڵوانه‌داری وه‌ك بوك وریا و زیره‌ك و Continue Reading »

به‌ ئاسووده‌ كردنی منداڵان خۆشمان ئاسووده‌ین

      چه‌ند خۆشه‌ منداڵ به‌ ئاسووده‌یی له‌ دنیا ڕه‌نگاڵه‌ییه‌كه‌ی خۆیدا به‌ سه‌ربه‌ستی بدوێت ، بنووسێت ، یاری بكات ، وشه‌ كوڵ هه‌نارییه‌كانی بكاته‌  ملوانكه‌یه‌كی قه‌شه‌نگ له‌سه‌ر په‌ڕه‌یه‌كی سپی Continue Reading »

نه‌نکی من … نوسینی.. ئاکۆمحه‌مه‌د سابیر..

      نه‌نکێکم هه‌یه‌ گوپن چاویلکه‌ی له‌چاودایه‌ ڕووخساری هێنده جوانه  وه‌کو مانگه‌ شه‌و وایه‌ سه‌رپۆشه‌که‌ی سپی یه‌  ئه‌ڵێی هه‌وری به‌هاره‌ لوته‌ وانه‌که‌ی شینه‌  ئه‌ی خوای یه‌چه‌ند نازداره‌ گیرفانه‌ کانی Continue Reading »

یاخیبوونێک بە بێ بەدیل

    “بووم بە ژێر رۆژە خێراکانی مۆدێرنەوە” داستان بەرزان     دەسپێک نەوەی دوای راپەڕین خاوەن وزەیە، بەڵام ئەم وزەیە نە کەنالیزە کراوە، نە بە شێوەیەکیش کۆدەبێتەوە کە ببێتە Continue Reading »

کێ ئازایه؟‌ … ئاکۆ محه‌مه‌د سابیر

        مراوی هه‌موو به‌یا نیه‌ ک به‌ به‌رده‌م ماڵی که‌روێشکدا ده‌ڕۆێشت و به‌ده‌نگی به‌رز ده‌یووت من ئازاترم له‌ئێوه‌ی که‌روێشک، به‌ئاسماندا ده‌فڕم له‌قوڵایی ده‌ریادا مه ‌له‌ ده‌ که‌ Continue Reading »

مەتبه‌خ به‌ ژنانه‌وه‌ جوانه‌ …. هیوا سه‌عید

      له‌ دوای بینینن و خوێندنه‌وه‌ی هه‌ریه‌ک له‌ فیلمی ئوسامه‌ و باران له‌گه‌ڵ ڕۆمانی کچانی کابول، مرۆڤ تووشی دووباره‌بوونه‌وه‌یه‌ک دێ وه‌ک ئه‌وه‌ی پێشتر ئه‌و چیرۆکانه‌ی بیستبێ یان کاره‌کته‌ره‌کانی Continue Reading »

قه‌سیده‌یه‌کی پشده‌ری ده‌بێته‌ شوشه‌ دارینه‌(1)

      خوێندنه‌وه‌یه‌که‌ بۆقه‌سیده‌ی –فریشته‌یه‌ک له‌تاریکیدا- ی شاعیر ” به‌کر پشده‌ری ” که‌ له‌کتێبی “له‌سێبه‌ری پرچه‌کاندا ” “چاپی یه‌که‌م –سلێمانی ” له‌ساڵی 2012دا بڵاوی کردووه‌ته‌وه‌ وله‌بڵاوکراوه‌کانی “یه‌کێتی نووسه‌رانی کورد Continue Reading »

شكۆفه‌ی شه‌ونمی به‌یانیه‌ك … کەژاڵ ئیبراهیم خدر

        1 له‌به‌رده‌م كاروانی وێنه‌ی گه‌ڵازه‌رده‌كانی رۆحما بروسكه‌ی وه‌رزی ساڵانه‌ی خه‌وێكی قووڵی شه‌وه‌زه‌نگی ملوانه‌كه‌ی سه‌رسنگم یادگاری خه‌یاڵه‌و وه‌ك ده‌نكه‌ هه‌نار هه‌ڵده‌وه‌رێ 2 نامۆیی كازیوه‌ی گوڵێكی ره‌نگاو ره‌نگه‌و Continue Reading »

شه‌وماچ … ئەڵماس مستەفا

        ئه‌و کاته‌ی که ‌ماچت کردم بیرمه..‌ شه‌وێک بوو؛  پر بوو له‌ نوور.. یه‌که‌م ماچ و یه‌که‌م ژوان و یه‌که‌م ساتی به‌خته‌وه‌رییمان و یه‌که‌م تێکئاڵانمان بوو..  له Continue Reading »

شانۆگەرییەکى یەک پەردە …. نەوزاد بەندی

            ( ) شانۆگەرییەکى یەک پەردە بوو .. لە پێنج خولەکى سەرەتادا ، پاڵەوانەکە کوژرا .. بەهارێکى یەک چرکە بوو ، لەگەڵ ئاگرى نەورۆزا ، Continue Reading »

یه‌شار كه‌مال و شاری تۆراو

          (كورته‌ لێكۆلینه‌وه‌یه‌كه‌ سه‌باره‌ت به‌ڕۆمانی – زه‌ریا زیز بوو-ی یه‌شار كه‌مال)       یه‌شار كه‌مال هه‌ر له‌ده‌ستپێكی نووسینییه‌وه‌، گرنگییه‌كی تایبه‌تی به‌ سروشت داوه‌ و له‌پێناو Continue Reading »

دارا ئارام به شدار ده بێت له پرۆژه ی هونه رمه ندان تۆرنتۆ له هۆڵی بێته ر لیڤین سه نته ر

         به روار:- فێبریوه ری ٢٠  هه تاکو  فێبریوه ری ٢٣،٢٠١٤ کردنه وه ی پیشانگا فێبریوه ری٢٠، رۆژی پێنج شه مه ٧ شه و – ١٠ شه Continue Reading »

کوردستان و نیشتمان لە شیعرەکانی لەتیف هەڵمەت دا .. بۆ منداڵان

      نیشتمان پیرۆزترین و خۆشترین شوێنە ، هیچ شتێک نییە لە نیشتمان شیرینتر بێت ، هیچ سۆز خۆشەویستییەک نییە بگاتە خۆشەویستیی نیشتمان ، نیشتمان تێکەڵی خوێن و هەست Continue Reading »