Skip to Content

Monday, September 28th, 2020

ئەوەى كەڕوویدا كاتێك خرایە نێو كتێبێكى مێژوو

Comment
by July 10, 2008 گشتی

 كاتێك پێش راپەڕین كتێبێكى مێژوونووسێكى شۆڤێنى عەرەبم دەخوێندەوە كەدووەم ناوى نووسەرەكەى "سووسە" بوو. زۆر نیگەران بووم بەو هەموو درۆیەى كەتێیدا بوو، ئەم زاتە رەچەڵەكى كوردى دەبردەوە سەر "ئیبن كەرەد" ناوێكى عەرەب. بەهەرحاڵ برادەرێكى نزیكم كەئاگادارى نیگەرانیم بوو گوتى ئەگەر كورد رۆژێك خۆى مێژووى خۆى بنوسێتەوە، ئەوە ئەو كات دەزانێت چۆن دەینووسێتەوە!؟ دیارە زۆر نووسەر و رووناكبیرانى كورد و بیانیش ئاماژەیان بەو راستییە كردووە كە یەكێك لەگرفتەكانى ئەو نووسینانەى سەبارەت بەمێژووى كورد نووسراوە، لەوەدایە كەخودى كورد نەینووسیوە و پێویستە كورد خۆى مێژووى خۆى بنووسێتەوە. ئاشكراشە بۆئەوەى مێژووەكەى لەچەواشەكاریى نووسەرانى غەیرە كورد بەدوور بگرێت و بەقەولى ئەو كەسانەى كەچاوەڕێى ئەو رۆژە بوون كورد مێژووى خۆى بنووسێتەوە و بگرە لەقوتابخانەكانیشدا مێژووى كورد بخوێندرێت، وەك چۆن ئێستا لەم دەڤەرەى ئێمەدا دەخوێندرێت!؟ بەهەرحاڵ تائێرە مەسەلەكە ئاساییە و هیچ قسەیەكمان نییە. بەڵام كاتێك دەڵێین كتێبیى مێژوویى میتۆدیى دیراسیى، بەواتاى ئەوەى لەقۆناغە جیاجیاكانى خوێندندا دەخوێندرێت، ئەوە بێگومان هەریەك لەئێمە كتێبێكى مەنهەجى لەچەشنى كتێبەكانى مێژووى دنیا و هاوشێوەى كتێبەكانى ترى وەك فیزیك و كیمیا و گرامەر و ئەوانەى دیكەى بیردەكەوێتەوە. واتە وەك كتێبێكى مەنهەجیى مێژووى فەرەنسى كە" ناپلیۆن" لەو كتێبەدا ناپلیۆنە، بەراستى دیكتاتۆرە و سەدان هەزار كەسى فەرەنسى بەكوشت داوە و دەبێتە مایەى ماڵوێرانى بۆ هەر شوێنێك كەدەستى بیگاتىَ. یان كەباسى شۆڕشى فەرەنسا دەكرێت، هەمووى وەك خۆى باسدەكرێت، هەر لەدەسپێكەوە تا پەڕاندنى ملى هەزاران كەس بەمیقسەلەو تا دوایى.
 بەڵام لەوڵاتە وێران و دواكەوتووەكاندا ئاستەمە مێژوو وەك بابەتێك بخرێتەڕوو، هەمیشە لەژێر هالەى تەقدیسكردن و هەڵگێڕانەوەیەكى سەیرى رووداوەكاندا دەخرێتەڕوو، بەبآ ئەوەى تێڕوانینێكى دژ بخاتەڕوو، وەك كتێبە مێژووییەكانى مەنهەجى دیراسیى حیزبى بەعس، دیارە مێژووى حیزب و سەروەرییەكانى و هەموو درۆو دەلەسەكانى ترى بۆ ریزدەكردیت. بەڵام كاتێك دیدێكى مێژوویى رۆژئاوا "ئەسكەندەرى مەكدۆنی" پآ قارەمانە، لەهەمان كاتدا هەر لەنێو رۆژئاوادا دیدێكى پێچەوانە هەیە كەپێى شەرمەزارییە كەسێكى وەك ئەو زاتە بەقارەمان بناسرێنرێت و دەبێت وەك جەللادو بكوژێكى گەورە باسى لێوە بكرێت، بەڵام دیارە كەباس دێتە سەر كتێبێكى میتۆدیى مێژوویى ئەوە ئەو دەم لەجێى خستنە رووى هەر یەكێك لەو دوو راوبۆچوونە كارێكى تر دەكرێت ئەویش خستنە رووى رووداوەكانە ئەوەندەى سەرچاوە لەبەردەستدا بێت وەك خۆى و ئەودەم لەپاشەرۆژدا خوێندكار  خۆى سەربەست دەبێت لەوەى موعجیب بێت بە"ئەسكەندەرى مەكدۆنى"و هاوچەشنەكانى یان هەر راوبۆچوونێكى دژ بەوى هەبێت. جا راستییەكەى ئەم بابەتە قسە زۆر هەڵدەگرێت و لێرەدا مەبەستمانە ئاماژە بەبەشێكى زۆر كەمى بدەین. چونكە مەترسییەكى زۆر گەورە لەوەدایە  كەخوێندكارانێك ئامادەدەكەیت بۆ ئەوەى وانەى مێژوو بخوێنن، تۆ بێیت و مێژوویەكى ناڕاستیان بۆ باسبكەیت، یان دەستكارى شتێك بكەیت و بیگۆڕیت، هەروەك چۆن ئەمە لەفیزیا و كیمیا و وانەكانى تردا ناكرێت ئەوا لە وانەى مێژووشدا ناكرێت. ئەمە لەكاتێكدا دەكرێت هەر لایەنێك چۆنى پێخۆشە ئاوا مێژووى خۆى بۆ هەواداران و ئەندامانى خۆى بنووسێتەوە و چۆنى بوێت ئاوا پڕوپاگەندە بۆخۆى بكات. بەڵام ئەمە بەناوى میللەتێكەوە ناكرێت. بۆیە دەبێت نووسینەوەى كتێبە مێژووییە دیراسییەكان بدرێتە دەست كەسانى بێلایەن و پسپۆڕ و بەسوود وەرگرتن لەهەموو ئەو كتێبانەى لەدیدگەیەكى رەخنەكارییانەوە  سەبارەت بەمێژوویى كورد و بزووتنەوە ناسیۆنالیستیى و سەرجەم رووداوەكانى دیكەى نووسراوە، ئەگینا بەمحاڵەوە هەموو ئەو كتێبانەى هەن سەنگ و قوورساییەكیان نییە .  ئەمە جگە لەوەى ئەبستراكت كردنى رووداوێكى مێژوویى و پیشاندانى تەنها روویەكى كارێكى شیاونییە، سەلاحەدینى ئەیوبى كەلەسەر دەستى ئەو مەسیحییە رۆژئاواییەكان گەورەترین گورزیان بەركەوت و هەزارانیان لێكوژرا، كەچى لەناو هێنانیدا بەدەر لەرك و كینەیان، تێڕوانینێكى میتۆدى مێژوویى دەخەنە روو، سەبارەت بەخۆشیان هەمان شتدەكەن، بۆیە هەر بەخۆڕا نەگەیشتوونەتە ئەوەى كەپێى گەیشتوون.
 یان ئەگەر دەتەوێت ئەوەندەى مێژووەكەت بخەیتەروو كەزیانى بۆ ئێستات نەبێت و ناوێرت ئەملاو ئەولاى پێبكەیت و شتێك زیاتر لەسەرى بڕۆیت، یان ناچاریت ئەمساڵ و ئەوساڵى بپەڕێنیت، لەلایەكەوە لاسەنگبوو لەلایەكى تر پارسەنگى بدەیتەوە، ئەوە ئەو مێژووە هەر نەنووسیتەوە زۆر باشتر و جوانترە و بێیت و بڵێیت ئیتر لەهیچ قۆناغێكى خوێندندا مێژوو ناخوێندرێت و بەمەش ئەو وانەیە لەكۆلأ خوێندكاران دەكەیتەوە. بەڵام بێیت و بەناوى خستنە رووى میژووەوە شتى ناراست بخەیتە روو، بەتایبەت ئەو رووداو و بەسەرهاتانەى كەمێژوویان زۆر نزیكەو تەنانەت نەوەى نوێش لەیادیەتى ئەوە پێموانییە، لەگەڵ خودى هیچ بەهایەكى مۆڕاڵیدا بێتەوە و لەوەش ناچێت وابەئاسانیش بسەپێت، ئەمە لەكاتێكدا ئەگەر قەولە دیموكراسیەت و ئازادى و شتى لەو باتە بەرقەرار بێت و هەبێت و بمێنێت، ئەگینا ئەگەر نەبێت ئەوە مەسەلەیەكى ترە.
 لێرەدا تەنها دوو لاپەڕەى كتێبى( مێژووى نوآ و هاوچەرخى)پۆلى(شەشەمى وێژەیى-چاپى دووەم-ساڵى2006) بەنموونە دەهێنمەوە، راستیەكەشى لێرەدا تەنها وەك ئاماژەپێدانى تەنها دوو لاپەڕە راوبۆچوونەكانى خۆم دەخەمە روو، ئەگینا سەرجەمى كتێبەكە ئەگەر لەسەرى بنووسیت ئەوە دەبێت رێك بەقەدەر تەوراتێكى لەسەربنووسیت.
 دەبینین لەكتێبەكەدا جیاواز لەهەموو كتێبە مەنهەجییە مێژووییەكانى دنیا، جگە لە ناڕاستى زۆر شتى، جارجارە وەسفى شیعرى و مەتەڵ و شتى زۆر سەیروسەمەرەى تێكەڵكراوە. لەلاپەڕە"200" ى ئەم كتێبەدا، لەژێر ناونیشانى( راپەڕینە مەزنەكەى ئازارى1991)دا لەپەرەگرافێكیدا نووسراوە:( پیاوانى رژێم و خوێن رێژەكانى وەكو پووش و پەڵاشى دەم رەشەبایان لێهات)، نازانم ئەمە لێرەدا خستنەرووى شتێكى میژووییە یان دەربڕینێكى پەخشان ئامێز بەوێنەیەكى شیعرى میتافۆرىو…تاد. ئەم پووش وپەڵاشەى دەم رەشەبایە بۆ لێرەدا قووتكرایەوە و وەزیفەى چییە؟!. كەواتە خوێندكار لەوەڵامدانەوەیدا ئەگەر بەپرسیار هاتەوە دەبێت وا بڵێت و پووش و پەڵاشەكەشى لەبیر نەچێت، كەواتە ئەو هەموو پیاوە خوێنڕێژانەى رژێم لەجێى ئەوەى بكوژرێن، بوون بەپووش و پەڵاش و رەشەبا بردوونى، دیاریش نییە رەشەبا ئەو پووش و پەڵاشانەى بۆ كوێبردووە، كەسیش نازانآ ژمارەى ئەو پووش وپەڵاشانە چەندن؟!.( ئەگەر وەك مەجازێك بڕوانیتە ئەو دێڕە، دەگەیتە ئەو راستیەى كەپیاوانى رژێم لەراپەڕین-دا نەكوژراون؟!). بەڵام كاتێك مێژووى ئیسلام باسى شەڕەكانى سەرەتاى ئیسلامت بۆ دەكات، هەرچەندە مێژووەكەى كۆنە و لەڕوانگەیەكى رەهاى ئیسلامیشەوە تێى دەڕوانێت، كەچى دۆڕانى ئیسلامەكان لەشەڕى "ئوحد"دا و هۆكارەكانى دەست نیشان دەكات و تەنانەت پەنا بۆ تەفسیرى غەیبیش نابات و تەواو ئەوەى كەڕوویداوە پەیوەست دەكات بەلاوازى ستراتیژ و تاكتیكى جەنگیى و هەڵەى موسڵمانەكان و زۆر شتى تر، ئەمە جگە لەوەى ژمارەى كوژراوەكان و چۆنیەتى كارەساتەكە و وردەكارییەكانى دەخاتە روو، لەهەمووشى سەیرتر ئەوەیە كەدەماو دەم هەموو ئەو باس و خواسانە تا سەردەمى نووسینەوەیان هاتوون و نەشبوونەتە ئەفسانە و چوارچێوە واقیعییەكەى خۆشیان تێپەڕنەكردووە. بەڵام ئەو دێڕەى نێو كتێبى مێژووى دیراسى كەپێشتر ئاماژەمان پێدا لەگەڵ مەنهەجیەتى نووسینى مێژوودا ناگونجێت. باشە ئەگەر هەموو مێژووى وڵاتانى دنیا ئاوا بنووسرایەتەوە چیمانبكردایە، بۆ نموونە لەجێى ئەوەى بگوترایە سوپاكەى ناپلیۆن لەمیسر بەژمارە ئەوەندە كەسى كوشت، بگوترایە سوپاكەى ناپلیۆن وەك رەشەبا هەموو ئەو میسریانەى بەرەنگاریان بوونەوە بەچەشنى پووش و پەڵاش بەئاسماندا بردیانن، ئیتر هەموو مێژوو ئاوا بنووسرایە وانەیەك نەدەبوو بەناوى مێژوو، لەجێى ئەوە مەگەر كتێبێكیان دابنایە بەناوى حیكایەتى مێژوو كە پڕبووایە لەوەسف و خەیاڵ و كێچۆنى پێخۆشبووایە وایبنووسیایە. باواز لەوە بهێنین و بێینە سەر دێڕێكى ترى هەمان لاپەڕە كەدەڵێت:
 ( ئەوە لەیاد نەكەین كەئەم راپەڕینە مەزنە سەرپێى و لەخۆوە رووى نەداوە)، ئەمەیان لەئامۆژگارى و ئاگاداركردنەوە دەچێت، بەهەناسەیەكى حیزبییانە نووسراوە نەك مێژووییانە، چونكە خوێندكار هیچى نەگوتووە، تا پێبگوترێت:
 ( ئەوە لەیاد نەكەین كەئەم راپەڕینە مەزنە سەرپێى و لەخۆوە رووى نەداوە)، بێجگە لەوە ئەمە وانەى مێژووە و گوتار نییە، بەڵام ئەو دێڕە گوتارە. دواتر دەڵێت:( راستە سەرانسەرى میللەت بە پیاو و ژن و مناڵەوە بەشداریان تێداكرد، بەڵام هەروەك ئاماژەمان پێكرد نەخشەى راپەڕین كێشرابوو، بەتایبەتى لە ساڵى 1991-دا، بڕیاردرابوو تێكۆشانى چەكدارانە لەناو شارەكاندا دەست پێبكات، هەر پێشمەرگە گیان لەسەردەستەكانى كوردستان رێنیشاندەربوون و هەر ئەوانیش بەهاناوە هاتن).
 جارآ پێشتر باسى هیچ نەخشەیەكى نەكردووە و دەڵێت هەروەك ئاماژەمان پێكرد نەخشەى راپەڕین كێشرابوو. جا لەوە سەیرتریش ئەوەیە دەڵێت:( بەتایبەتى لەساڵى1991-دا) دیارە پێشتریش نەخشەیەكى ترى راپەڕین هەبووە بەڵام ئەوە بەمەجهولى ماوەتەوە و باسی لێوەنەكراوە، یان لەباباتەكەدا باسنەكراوە. یان دەڵێت:( راستە سەرانسەرى میللەت بەپیاو و ژن و منداڵەوە بەشدارییان تێداكرد)، هەر باشە بەپیاو و ژن و منداڵەوە وەستاوەتەوە و نەیگوتوە، گەنج و پیر و گەورە و بچووك و خراپ و باش و جوان و ناشرین و…تاد، باشە هەرئەوەندە بەس نەبوو بڵێت خەڵكى كوردستان، یان هاوڵاتیانى كوردستان و شتى لەو جۆرە، چونكە ئەو چەند وشەیە تەنها بۆ پڕكردنەوەیە ئەگینا هەر كەسێك بۆى هەیە بپرسێت بۆ ناوى پیاوتان خستۆتە پێش ناوى ژن و ئاخۆ ئەمە تێڕوانینێكى نێر سالاریى نییە!؟. 
 كاتێكیش باس لەوە دەكات كە نەخشەى راپەڕین كێشرابوو، تاكۆتایى رستەكە ئەمە وەك مەتەڵى لێدێت و لەهیچ كتێبێكى مێژوویدا شتى وامنەبینیوە، بێهیچ بەڵگەیەك لەكوآ نەخشەى بۆ كێشرابوو؟!
  شتێكى لەوە سەیرتر كەهەر دژ بەوەى پێشترى پەرەگرافەكەیە، بابڵێین زانیمان راپەڕین نەخشەى بۆ كێشرابوو، ئەى بۆ دواتر:( هەر پێشمەرگە گیان لەسەردەستەكانى كوردستان رآ نیشاندەربوون و هەر ئاوانیش بەهاناوە هاتن)، بەهاناى كێوە هاتن ئاشكرا نییە، كتێبى مێژویى بەمەزەندە نانووسرێت، لەروویەكى تریشەوە دیارە شتێك روویداوە تاواپێویست كات بەهاناوە بێن، كەواتە خەڵك راپەڕینى كرد و دواتریش پێشمەرگە بەهاناوە هاتن، كەواتە پێشمەرگە لەوآ نەبوو، ئەوە مننیم وا دەڵێم، خودى دانەرانى ئەو كتێبەن وایان نووسیوەو ئەوەى خۆیان مەبەستیان بووە بیگەیەنن هەڵیانگێڕاوەتەوە. ئەگەر ئەو دوو لاپەڕەیە بەویژدانەوە بیخوێنینەوە دەبینین هەر دێرێكى دژى دێڕەكەى پێشخۆیەتى، سەیرە رەنگە دانەرانى كتێبێكى وا دەستخۆشكەریشیان لێكرابێت. بەڵام ئاشكرایە یەكپارچە گومانە و یەقینێكى تێدا نییە كەقەوولە كتێبى مێژوو لەیەقینەوە بنووسرێتەوە. هەر بەئامۆژگارى و دەڵێن و گوتیان ئیشەكەیان ماشیكردووە. تێكەڵى و پێكەڵى ئەوەى ئاماژەمان پێدا، ئەوەى پێشخۆى نەفیدەكات، لەكاتێكدا لەسەرەوە ئامۆژگارى خوێندكار دەكات:( ئەم راپەڕینە مەزنە سەرپێى و لەخۆوە رووینەداوە)، ئەوە لەكۆتایدا بەگوتنى" بەهاناوە هاتن" ئاماژەپێدانەكەى پێشترى لەكار دەخات.
  بۆ دانانى كتێبى مێژوویى دیراسى پێویستە لیژنەیەكى بۆ دابنرێت و قسە و باسێكى زۆرى لەسەربكرێت. ناكرێت خۆبەخۆ كتێبى مێژوو دابنرێت، ئەمە شتێك نییە هیچ لایەن و حیزبێك بتوانێت دەستى تێوەربدات، هەروەك چۆن ناكرێت لەروانگەى حیزب و لایەنێكەوە فیزیا و كیمیا بنووسرێتەوە. وەك نمونەیەك گریمان كۆمەڵآ مامۆستاى  ناسیۆنالیستى روس، لەئێستادا راسپێردران بەدانانى كتێبێكى مێژوویى لەسەر سەردەمى یەكەمین جەنگى جیهانى و لەوە بەدوا، دەكرێت شۆڕشى ئۆكتۆبەر باسنەكەن، یان باس لەكۆمۆنیستەكان نەكەن، كەئەمە بەشێكە لەمێژوویان و هیچ پێوەندى بەقەناعەتى فیكرى ئەوانەوە نییە، ئەوەى كەهەیە دەبێت وەك خۆى بخرێتەروو، بۆ نموونە كوژرانى ژن و مناڵەكانى تزار بەدەستى بەلشەفییەكان تاوانێكى دزێوە و دەبێت باسبكرێت هەورەك چۆن، ئەگەر لایەنێكى باشیش هەبێت دەبێت بخرێتە روو. لەباسى سەركردەكانیشدا وا پێویستە كتێبە مێژووییەكان وەك خۆیان بیانخەنە روو، كاتێك كتێبە مێژووییەكان باس لەگاندى دەكەن بەڕاستى و وەك خۆى باسى دەكەن بەهەموو لایەنە پۆزەتیف و نێگەتیفەكانییەوە، ئیتر خەڵكێك هەن بەپیرۆزى دەزانن ، یان هالەى بۆ دروستدەكەن، یان دەیپەرستن ئەمە پێوەندى بەخستنەرووى راستییەكانى ژیانى ئەو پیاوە و رووداوەكانى سەردەمى ئەوەوە نییە، هەر كتێبەكانى مێژوون باس لەوە دەكەن چۆن كچە رۆژنامەنووسێكى بیانى ویستویەتى وا لەگاندى بكات لەگەڵى راببوێرێت و بەڵام گاندى قایلنەبووە، هەموو ئەمانەش بەبەڵگەوە دەخەنە روو، ئەگەر قایلیش بووایە ئەوە دەنووسرا و هەربەبەڵگەشەوە دەخرایەروو و هیچیشى لەگرنگى ئەو كارە نەدەگۆڕى كەغاندى پێى هەڵساوە، گاندى وەك كەسایەتى هەرچییەك بووبێت و هەرچییەكى كردبێت، بەڵام گرنگ ئەو كارەیە كەلەپێناو زۆرترین ژمارە خەڵكى وڵاتەكەیدا پێى هەڵساوەو تا نەیگەیاندۆتە ئەنجامیش كۆڵى نەداوە . كتێبى دیراسى مێژوویى پێویستە ئەوەى كەبووە بەسەركەوتن و شكست و خیانەت و تەسلیمبوون و هەموو شتەكانى ترەوە وەك خۆى بڵێت و كارى پاكانە نەبێت، رووداوەكان لەمابەینى هۆ و هۆكارەكاندا بخاتە روو، دەبێت خوێندكار یان خوێنەرى كورد پشتپەردەى رووداوە سیاسییەكان و رێكەوتننامە نهێنییەكان و هەڵە و چەوتى بەشداربووانى هەموو ئەو بزووتنەوانە یان خەبات و شۆڕشانە ببینێت كەكراوە، بێگومان لەگەڵ خستنە رووى لایەنە پۆزەتیڤەكانیشى . دیارە ئێمە لێرەدا تەنها قسەمان لەسەر كتێبە مێژووییەكانى مەنهەجى دیراسییە، ئەگینا مێژوو خۆى چییە و چۆن دەبێت تێبڕوانین، راڤەى بكەین، مامەڵەى لەگەڵ بكەین، تەنانەت بەدەر لەزەیف و درۆ، ئاخۆ مێژوو هەیە و پانتایى هەڵسوڕانى مێژوو كوێیەو زۆر شتیتر ئەوە مەسەلەیەكیترە و لێرەدا بەلایدا نەچووین.
 هەمیشە ئەو قسەیەى"مەعین بەسیسۆ"م لەبیرە كەدەڵێت:( ركم لەمێژووە، چونكە كاتێك پێیگوتم سەلاحەدینى ئەیوبى سەركردەیەكى قارەمانى ئیسلام و عەرەبە، دەمزانى ئەگەر ئەو پیاوە بدۆڕایە ئەوكات دەیگوت كوردێكى خوێڕى بوو).
  ئێمە لێرەدا لایەنە مەعریفى و فەلسەفییەكانى مێژوو تاوتوێ ناكەین، بەڵكو تەنها بەقەدەر كتێبێكى مێژوویى دیراسى دیاریكراو دەدوێین، ئەمە لەگەڵ ئەوەى هەر خودى سیستەمى خوێندنى وڵاتە وێرانەكان سەقەتترین و بێماناترین سیستەمە و بەدڵنیاییەوە كارى سەرەكى لەبەر چاوخستنى هەموو فیكر و مەعریفەیەكەو….تاد.  ئەوەى كەباسیشمانكرد نموونەیەكى ئەو وێرانیى و سەقەتكارییەیە.
 لە هەمان كتێبى ناوبراودا، لەلاپەڕە"201"دا، سەبارەت بەشاڵاوى سەربازى رژێم بۆ سەر كوردستان، پاش راپەڕین دەڵێت:
 ( كەچى بەبێ هیچ پێشەكییەك و لەبەر هەرهۆیەك كەڕەنگە تائێستا ئاشكرا نەكرابێت بەعس كەوتە شاڵاو و هێرش بردنە سەرخەڵك و وشك و تەڕى پێكەوە سوتاند). توخوا ئەمە نوكتە نییە، دەڵآ :"بەبآ هیچ پێشەكییەك"، ئائەمەیە ئەقڵیەتى بنجبەستوو، هێشتاكە بەعسى نەناسیوە و داواى پێشەكى لێدەكات، وەك  فیلمى سینەمایى پێشتر مۆسیقاى تەسوویرى بۆ لێبدات و دواتر فیلمەكە دەست پێبكات، یان نازانم چ پێشەكییەكە كەباسى كردووە، ئیتر ئەقڵیەتێك ئەمەى نووسیبێت ئاستەمە كتێبى مێژووى خوێندبێتەوە و لێى حاڵى بووبێت. ئینجا لەوەش خۆشتر ئەوەیە كە دەڵێت:( وشك و تەڕى پێكەوە سووتاند)، ئەى باشە دەكرا هەر وشك بسووتێنێت و تەڕەكان بەجێبهێڵێت، نازانم كام تەڕ و وشك، هەر كەسێك كوردى بزانێت، دەزانێت تەڕ و وشك یەك ماناى هەیە، ئەویش تاوانبار و بێتاوانە، كەواتە دانەرانى ئەم كتێبە مێژووییە پێیان وایە ئەوانەى لە راپەڕیندا بەشداربوون تاوانبارن، ئەوانەى بەشداریش نەبوون بێتاوانن، ئەگینا ئەمە لە چ دیدگەیەكەوە نووسراوە، ئەگەر مەبەستى لەروانگەى رژێم بێت، بەواتاى ئەوەى فەرقى بێتاوان و تاوانبار ناكات، ئەى باشە هەروەك پێشتر ئاماژەمان پێدا، لەلاپەڕە"200"دا دەڵێت:( سەرانسەرى میللەت بەپیاو و ژن و مناڵەوە بەشداریان تێداكرد)، ئەى بۆ دواتر ئەمەیان لەبیر دەچێتەوە، ئەمە كارەساتە تۆ ئاگات لەوە نەبێت كەیەك لەدواى یەك دەیانڵێیت، بەتایبەتیش ئەمە كتێبێكە خوێندكاران ئامادەدەكات بۆ زانكۆ، كەچى پێَیان دەڵێیت 🙁 لەبەر هەر هۆیەك كەرەنگە تائێستا ئاشكرا نەكرابێ، بەعس كەوتە…). كەواتە ئەم خوێندكارانە دەبێت كەپرسیارى لەو چەشنەیان لێكرا بە كەس نازانێت و دیار نییە و رەنگە و لەوانەیە وەڵامى پرسیارێكى زۆر سادە بدەنەوە كە مێژوویەكى زۆر دوورى نییە، كەچى كتێبە مێژووییەكانى دنیا چەندین هەزار ساڵ لەمەوپێشى مرۆڤ تاوتوێدەكەن و كاریان بەوەش نییە بەزۆر وەڵامى بۆ دابتاشن یان پاساوى بۆ بهێننەوە، گرنگ ئەوەیە ئەوەى كەبووە بیخەنەڕوو، بەپێى ئەو زانیارییانەى لەبەر دەستدان.
 
 

Previous
Next

Leave a Reply