Skip to Content

Monday, December 6th, 2021

خانوویەك بۆ فلامینگۆی تۆو كۆترە تەرەبووەكانی نیشتمان

Be First!
by October 20, 2008 ئەدەب

 خانوویەك بۆ فلامینگۆی تۆو كۆترە تەرەبووەكانی نیشتمان
 نامەیەك لە ئیسماعیل حەمە ئەمینەوە بۆ توانا ئەمین
 
 
 ئازیزم .. هاوڕێم توانا گیان .. دنیایەك خۆشەویستی بۆ تۆی ئازیز، توانا گیان، دنیایەك موحیبەت.. ئازیزم هەرگیز مەزندەی ئەوە مەكە بەرهەمێك نەخوێنمەوە، كەخاوەنەكەی ڕێزی لەمن گرتبێتو بۆمی ناردبێت. ئەوە پڕنسیبێكە لەزەمەنێكی دوورەوە لەهەشتاكانی سەدەی ڕابوردوو، كەقوتابی وێژەیی بووم تاوەكو ئەمڕۆ پەیڕوەی دەكەم. جۆرێكە لەدیسپلین بەرامبەر ئەدەب كەناتوانم بۆ ساتێكیش بێت بەنەرمی وەریبگرم، بەڵكو پێكهاتەیەكە لەو كاراكتەرەی كەخوێندنەوە لەنێو هەر یەكێك لەئێمەدا بیناتی دەنێت.. لێرەوە دەتوانم بڵێم من دەمێكە چیرۆكەتم خوێندۆتەوە، بەڵام لەبەر ئەوەی بەناچاری دەستم كردۆتەوە بەكاركردن، كاتەكانم زۆر تەسكو تەنگەبەریەكی سەیرو بێمانا هەیە لەژیانمدا، من ڕۆژی دە كاتژمێر كارێك دەكەم كەكاری هەر كەسێك بێت لەم دنیایەدا، كاری من نیە!. نەك هەر ئەوە بەڵكو ئێستا ئەم ماوەیە بەتەنیا دەژیم لەشارێكی بچوكی سەر بەناوچەی ئالب، كەدەكەوێتە سەر سنوری نێوان سویسراو نەمسا، خێزان و منداڵیش لەنورنبێرگن. تەنیایەكی سەختە، چونكە هەر دووهەفتە جارێك تەنها بۆ دوو ڕۆژ دەچمەوە ماڵێ، بێگومان چەند مانگێكی دیكە گەر گونجا بەتەواوەتی ئەوانیش دەهێنمە ئەم سنورە سەیرەی ئەوروپا.. لەبەر ئەوە جار جارە دەچم بۆ ئینتەرنێت كافێ و بەگشتی ڕەدوكەوتنم لەناو نێت و بڵاوكراوە كوردیەكان كەمتر بووە لەجاران، بێگومان ئیمێل ناردنیشم هەروایە، ئەمە هۆكاری دواكەوتنمە لەوەڵامدانەوەی  چیرۆكەكەت..
 لەبارەى چیرۆكە كەتەوە
 سەرەتای چیرۆكەكەت زۆر سەرنجڕاكێشەو فیگوری چیرۆكەكە كەسێكە لەسەر لێوارە سەختو ڕەشەبا ناوەختەكانی خۆكوشتنە. لەبیمارستانی دەروونیەو تائێرە ڕووداو سەردەزووی خۆی دەستپێكردووە، بەڵام ئیدی نازانین بۆچی ئەم فیگورەمان لەسەر لێواری خۆكوشتنە! هەندێك ئاماژەمان هەیە كەمن وەك خوێنەری ئەم چیرۆكە چاوەڕوانی ئەوەم دەكرد لەدوایدا هەموو ئەم سەرە دەزووانە ڕوونبێتەوە بۆمان، كەچی هەموویان كۆمەڵێك تاڵەدەزووی گێڕانەوەن زۆر زوو لەنێو شیعریەتی تێكستەكەدا وندەبن. ئەم ونبوونە كێشەی گەورەی نەوەی نوێیی چیرۆكنوسانی كوردستانە، كەڕووداو دەكەنە قوربانی زمانێكی نیمچەشیعری، بیریان دەچێتەوە كەلەچیرۆكدا لەنێو جوڵەی كاراكتەرو ڕووداودا شیعریەت خۆی بینادەكات، بەبێئەوەی یەك وشەی شیعریی بەزیادەوە ڕیتمی ڕوداوو تێكبدات. بەڵی ئازیزم ئەمەش هەمان كێشەبەندیو ئیشكالیەتی تۆیە لەم چیرۆكەدا…باچەند نمونەیەك بهێنمەوە لەچیرۆكەكەت:
 *هەموو جەریانەكە لەوێوە دەستى پێكرد، كەتۆ وێنەیەكى فۆتگرافیى رەشو سپى نیوپۆسكارتى ئەوت لەكۆنترین مقەباى ماڵەكەدا، لەو سەردابە شێدارو تاریكەتدا، لەژێر شوشەى شكاو و تاڵى لەحیمو گڵۆپى سوتاو و نینۆكەرى كولدا دیتەوە!. ….
     * تۆ هاوڕێكانى خۆت بەرۆژى روناك دەكوشت.. لەكازیوەدا.. لەچێشتەنگاودا.. لەقرچە قرچى گەرماى بەر كوكوختییەكانى هاوینا.. لەعەسرە فێنكەكانو رۆژانى زەمهەریرو شەختەدا.. لەبارانا.. بەشێكى زۆرى كچەكانم لەبارانا كوشتووە.. دەزانى لە بارانا كوشتن تامێكى ترى هەیە؟!.
 
 لێرەوە، ئاماژە بۆ سەرەتای ئەو ڕووداوە دەكەیت كەوێنەیەكی ڕەشو سپیە، زۆر جوانە ئازیزم، زۆر سەرەتایەكی سەركەوتووانەیە، بەڵام ئەی دوایی؟ گەر  ئەم وێنە ڕەشو سپیە خۆی بێت، بۆچی ئاوەها برینداری ڕۆحی لەگەڵ خۆیدا دەهێنێت؟.. ئاخر ئەمە ئەم پرسیارە لۆجیكیانەن كەخوێنەری چیرۆك دەیكات. ئەم ڕووداوی دۆزینەوەی فۆتۆ ڕەشو سپیە لەنێو دێڕەكانی دیكەدا بەتەواوەتی لەبیردەكرێتو ونبدەبێت، یاخود چۆن ئەم ئازیزە بووە پیاوكوژی هاوڕێكانی؟!…. هەر دوای ئەم سەرە دەزووە جومگەییە جوانانە  لەچیرۆكەكەتدا، خێرا دەچیتە نێو شەپۆلی هۆشەوەو شیعریەتێكی سەیر، كەنامۆیە بە شێوازی گێڕانەوەی تۆ، سەرجەم هاڕمۆنیەتی گێڕانەوەكە  تێكداوە .. نمونە:
 .. لەسەر شۆستەیەك دانیشتومو فكر دەكەمەوە بەو چاڵاییەى رۆحما بە میسلى پاژنە هەڵكێشێك دەچمو بەو خیسییەى زارم لەسانتییەكى پیس، بەهاى هیچم نییە، میزەڵانێكى بۆشم، نە لەزەوىو نە لەئاسمان، من لەفەزادا وەستاوم
  دەبینیت ئازیزم توانا گیان چۆن ڕوداوو دەبێتە قوربانی شیعریەتێكی لەپڕی چیرۆكنوس، كەتەنگەتاوی دەروونی هەموو ئەو سۆزداریە بەرهەمدەهێنێت لەتێكستدا، ڕاستە موزیكالیەتی خۆی هەیە، بەڵام دەبێت لەنێو ڕووداودا جێگەی خۆی كردبێتەوە. بۆ نمونە ماركیز كەخواوەندی ئەو گێڕانەوەیە كەبەهەڵە ناوی ڕیالستی جادوویی لێدەنێن، گرنگترین ڕۆمانی كەلەساڵی 1967 دا نوسیوویەتی، (سەدساڵ تەنهایی)، ئەم ڕۆمانە دوای هەموو ڕووداوێكی جادووگەرایی بەتەعبیری هەڵەی ڕەخنەگران، هۆكارێكی لۆجیكی وەستاوە، لوجیكێك كەلەنێو گێڕانەوەدا دروست دەبێت، جیاوازە لەو لۆجیكەی كەفەلسەفە داوای دەكات. بۆنمونە من لەم ڕۆمانەی ئێستامدا باس فیگورێك دەكەم كەلەیەك كاتدا لەدوو شوێندا بوونی هەیە، لێرەوە من هەوڵمداوە، ئیدی نازانم چەندە سەركەوتووم، ئەوە ڕوونبكەمەوە كەئیشكالیەتی شوێنو یادەوەری هەیە، شوێنەكان خاوەنی یادەوەری وەستاویی خۆیانن، زەمەنی شوێنو زەمەنی كەسەكان ئەو وێنانە بەرهەمدەهێنێت كەلەنێو بینراودا بوونیان نیە، بەڵكو نەبینراونو لەگەڵ دۆزینەوەی زەمەنی شوێندا، وێنەكانی (یادەوەری شوێن) بینراو دەبێت، بەمەرجێك نەبینراوە… ئاخ ئازیزم توانا گیان ئەمە ئیشكالیەتی چیرۆكنوسە كەدەبێت لۆجیكێك بۆ چیرۆكەكەی بنیات بنێت، بۆنمونە تۆ لە (گوڵی مریەم)دا دووشوێن و چەندەها زەمەنی گێڕانەوەت لەسەر ڕووبەری گێڕانەوەدا یارییان كردووە، بەبێئەوەی هەست بەنغرۆبوون بكەین بۆ نێو بەتاڵایی شیعریی.
 هەندێك سەرەداوی ڕووداوی جوانت گێڕاوەتەوە كەبەڕاستی ڕەنگدانەوەی كارامەیی چیرۆكنوسیتە. نمونە پەیوەندی فیگوری چیرۆكەكەو هاوسەرەكەی، ئەم گێڕانەوەیە، لەونبوونی كلیكانەوە بیگرە تاوەكو دەگاتە ئەو بیرتیژی مێینە بۆ شتە ووردەكانی ژیان، ئەو جیاوازیە ڕۆحیە نیشاندەدات كەلەنێوان پاڵەوانی چیرۆكەكەو هاوسەرەكەیدا خۆی درێژدەكاتەوە. بیرت نەچێت كەشیعریەتی چیرۆكەكەت لەو خاڵەدایە، كە ڕووداوەكانت  ئەو دووریە نەبینراوانە لەنێو كەلێنەكانی ڕۆژانە ژیانەوە خۆیان نمایشدەكەن بۆنمونە ئەمە جوانترین بەشی چیرۆكەكەتە:
 رۆژێك بۆ خۆشى پێتگووت "مانگى یانزەى ساڵى 1992 چەندمان بۆهاتبوەوە؟" وتى " مانگى یانزەى ساڵى 1992 وەرەقەى كارەبامان بۆنەهاتەوە، بەڵام مانگى یانزەى ساڵى 1993 چواردینارو مانگى یانزەى ساڵى 1994 هەشت دینارو مانگى یانزەى ساڵى 1995 هەژدە دینارو سەدو پەنجا فلس…" ئاوابوو.. نازانم بەو بیر تیژییەیەوە چۆن چۆنى كلیلى وندەكرد؟ وایلێهاتبوو تۆ بۆدرگاى ژورەكانى میوانو نوستنو مەتبەخ، یەكى دەستەیەك كلیلت دروستكردبووە.. دەستەیەك كەهەمیشە دواهەمین كلیلیان دەیكردەوە..ئەوە هەورەبانەكە هیچ، لەساڵى لافاوە زۆرەكەوە كلیلەكەى ونبووەو نەمانكردۆتەوە.. ئەو ژنەى تۆ لانى كەم هەفتەى دوو كلیل ون دەكات.. من بێچەندوچوون بەشێكى مانگانەكەم لەدروستكردنەوەى كلیلدا تیا دەچێت.
  چەند تێبینیەكی ووردی دیكەم هەیە كەهیوادارم دڵت لەمن نەئێشێت، چونكە هاوڕێكانم باش دەمناسن، نەخۆم  و نەهاوڕێكانم، وەك هیوا و كاروان كاكەسوور و تۆش و چەندەها دیكە، فێرە موجامەلە نین، گەر ئەوە بكەین ئەوا زیان لەیەكتری دەدین.. ئەوەی بێزاری كردم ئەم شیعریەتە سەیرەیە، ئەم پەتا درمەیە ڕەوتی گێڕانەوە تێكدەدات، كەلەنێو نەوەی ئێوەدا بۆتە ئەو برینەی لەقوڕگتاندایە و ڕێگەی قسەكردنتان لێدەگرێت، (موحەمەد حوسێن)ی چیركنۆس  نەبێت لەنەوەی ئێوەدا كەزۆر بەووردی دەنوسێت بەبێئەوەی ڕۆبچێتە گێژاووی وێنەی شیعریەوە، مامەڵەیەیكی زۆر وردوو جوانی دەكات لەگەڵ ڕووداودا، كەبێگومان من چاوەرێیی كاری گەورەتری لێدەكەم..ئەو نەبێت، چیرۆكنوسەكانی دیكەی نەوەی ئێوە رزگارتان نەبووە لەو پەتا سەیرە. بێگومان مەبەستم لەنەوە  تەمەنو ئەزمونی گشتیە، نەك داهێنان، مەبەستم ئەوەیە ئێوە  زۆربەتان چیرۆكنوسی زۆر بەتوانان، بەڵام پێموایە ئەم شیعریەتە هیلاكە نایەڵێت هەناسەبدەن…نمونە:
  كەژاوزەیەك ئەموڵانس لەبەردەممەوە رێیان بەستبوو، ئەوەى پێشەوەیان تەرمى گۆرانییەكى تاقانەى تیابوو، فیشەكێكیان نابوو بەسەریەوە، فەقیرە دایكى بۆى دەگریا، كارێكى بۆ دەكرد هەرمەپرسە.. رۆژێك دانەیەك بەلامدا رۆیى، ئاسكێكى كوژراوى تیابوو.. شەبەقییەكیان ئەموڵانسێك بەلاتدا لوراندى، بزنە كێوییەكى تیابوو پاوانە لەقاچیابوو.. من زۆر سوتفەى ئەو ئاژەڵە بیمارانە دەكەم.. چۆلەكەیەكت لەسەر دەستەبەرەیەكى سپى بینى، سەریان پێچابوو، گوایا منداڵێكى چەتوون سەرى شكاندووە.. تەریقدەبوومەوە ئەم شارە چەند حورمەتى فڕندەو ئاژەڵ دەگرىَ.. !
 دوا تێبینیم ئەوەیە كەڕاستە نەوە سەلەفیەكە لەبەر بێتواناییو بەحیزبی بوونیان هیچیان پێنەماوە جگەلەڕەخنەگرتن نەبێت لە زمانو ڕێنوس، كەبێگومان هی ئەوان زۆرلەوەش سەقەترە كەخۆیان مەزندەی دەكەن، ئێمەش نە كاتو نەحەوسەڵەی ئەوەمان هەیە بچینە نێو ئەو شەڕە بچوكانەوە، وەك نمونە وابزانم یەكێكی وەك (حەمەسەعید حەسەن)  ناوێك هەیە، كەبێگومان عەریزەنوسێكی خراپە، بەڵام دێت ئێمە فێرە زمان دەكات، ئەمە ترۆپكی سەلەفیەتە چاری دیكەی نیە جگە بۆگەن بوون نەبێت لەنێو بێشەكانی دەسەڵاتدا..بەهەر حاڵ، بێگومان خەمی كوردی لەوە گەورەترە. لەگەڵ ئەمانەدا  ئەمە مانای ئەوە نیە  كەدەبێت  زمان پشتگوێ بخەین، و نابێت ئەو زمانەش بێت كەسەلەفیەتی ئەدەبی بەجێماو داوای دەكات.  بیرت نەچێت ئەوە هونەری چیرۆكە كە نەتەوە فێری قسەدەكات، ئەوە چیرۆكە كەئاڵتەرناتیفی زیاتر وەسفكردنو چوونە نێو ووردەكاری شتەكانت پێدەبەخشێت، ئەمەش زمانێكی باڵای پێویستە، كەمن بە زمانی كوردی باڵا ناوی دەبەم.. من پێمووایە نابێت زمانی قسەكردنی ئاسایی، هەمان زمانی نوسین بێت، بەداخەوە تەنانەت لەڕۆژنامەنوسی كوردیشدا ئەم دیاردەیە دەبینین، وەك ئەوە وەهایە ڕۆژنامەنوسەكان بەزمانی سەرجادە باس لەكێشەكان بكەن. هەندێك لەو دەستەواژانە لەچیرۆكەكەدا بەسەردا تێپەڕ بووە، پێدەچێت هێشتا بەتەواوەتی پاكنوست نەكردبێت، وەك ئەم دەستەواژە و ڕستانەی خوارەوە:
 • خەریكە قەتعى نەفەس ببیت…
 • خەریكە دەیكەیت بەخوو، لەجەمعو جەماعەتا.. و دەچم بەحەوایا .. هتد.

 
  ئێمە كێشەی دوو واومان هەیە ، كەچی واخەریكە كێشەی دوو (ب) مان بۆ دروست دەبێت، وەك لەجیاتی لەناوبەرم.. لەناوببەم، لەزۆر شوێندا ئەم دووبایە هەڵەیە، لەكوردیدا دووبامان بەو شێوەیە نیە. لەكۆتایدا دەمەوێت بگەمە ئەوەی، كەئەم چیرۆكەت سەرەدەزووی ڕۆمانێكی گەورەو جوانە، سەبـری حوشترت پێویستە بۆ نوسینەوەی، چونكە ڕۆماننوسان وەك حوشتر خاو و بەسەبرنو ڕووداوەكانی ساڵاهای لەبیرچوو كاوێژ دەكەنەوە. سەرەدەزووی ڕووداوەكانی ئەم چیرۆكەت بەرەو ڕۆمانێكی سەركەوتووت دەبات، بێگومان لەم چیرۆكەوە وامهەستكرد كەئیتر ڕۆمان یەخەت پێدەگرێت و برواشم بەتواناكانت لەخۆت زیاترە. ئەوەی سەرنجی ڕاكێشام ئەو  هیلاكیە دەروونیە، كەسەرجەم چیرۆكەكە نمایشی دەكات، تەعبیرە لەبەشێكی گەورەی ژیانی مرۆڤەكانی ئەم سەدەیە. ئازیزم ئەمە هەموو تێبینیەكانمە لەمەڕ چیرۆكەكەت، تكایە هەر دوای خوێندنەوەی هەمووی لەبیربكە..
 خانوویەك بۆ كۆترە تەرەبووەكانی نیشتمان
 ئازیزم داواكاریەكم هەیە خۆزگە بۆمت جێبەجێدەكرد، ماوەیەكی زۆرە دەمەوێت بۆت بنوسم، شتێك هەیە لەناوەومدا ئازارم دەدات، گۆڕانێكی گەورەی لەناخمدا دروستكردووە، حوزنێكی قوڵو گریانێكی بێدەنگی ڕۆحی، جۆرێكە لەونبوون كەلەمەنفا سەختەكانی ڕووسیاو تەنیاییو بێپارەییو سەرمادا هەستم پێنەكردووە، ئێستا لەناوەوە دەمخواتو دەشێت لەداهاتوودا ببێت  بەڕۆمانێك كەنوسینەوەی زۆر ئازارم بدات… ئەویش ڕووخانی خانووە كۆنەكەی ماڵی باوكمە لەكارێزەووشك، ئەو خانووەی من لەیەك ساڵی تەمەنمەوە تاوەكو 1994 ژیانم تێدا بەسەر بردووە، لەسەر چیمەنتۆی حەوشە گەورەكەی جێگەی پێڵاوە بچوكەكانمی تێدایە كەلە 1968دا بەیەك ساڵی بەسەریدا ڕۆیشتووم. دایكم و براگەورەكەم ئێستا لەكوردسات لەخانوویەكی گەورەی مۆدێرندان، شێخ تایەری برام پێشمەرگەیەكی پاكەو قارەمانە، یەكێكە لەو مرۆڤە بەئەدەبانەی لەدنیای ئێمەدا دەگمەنە، هێشتا هەر بەڕۆحی پێشمەرگەیەكی دڵ بریندارەوە دەژی! بەهەر حاڵ.. ڕووخانی ئەو خانووە لە ئاپریلی 2008 برینداریەكی گەورەبوو  بۆ ڕۆحی چیرۆكنوسێك، كەلەنێو حەوشەیەكی گەورەی پڕ هەنجیرو زیاتر لەشەش دار گوێزی گەورەو ژووری گەورەی پانو پۆڕ بەشێكی گەورەی ژیانی بەسەر بردووە، بەسەربردنی شەوانی خوێندنەوەو ناسینی ئەدەب بەو دنیا فراوانەیەوە، و هەواڵی خزم و دۆستەكانی خێزانەكەنەمان كەبەشێكی زۆریان لێرە و لەوێ حكومەتی ئێراقی دەیكوشتن، خانوویەك پری بوو لەترس و بیرەوەری، مێژوویەكی ڕاكشاوی ئەم شارە نەعلەتیەی لەخۆیدا بەجێهشتبوو. 
 هاوڕێم توانا گیان، هەمیشە كەگەڕاومەتەوە بۆ كوردستان ، ئەو خانووەی ڕۆحم ئەو نیشتمانە بووە كەلێم ونبووە و بەدوایدا دەگەڕێم، زەویی نوسینەكانم بووە، بەیانیان دایكم دوعای بەدەنگی بەرز دەخوێندو خودایەكی جوان هەمیشە لەنێو ژووورەكاندا دەستی پیرە دایكمی گرتبوو، دوای ئەم هەموو ساڵە كەلەو سەری دنیایەوە دەگەڕامەوە، بەیانیان كەگوێم لەدوعاكانی دایكم دەبوو لەهەیوانەكەوە بۆنێو حەوشەكە خۆی رادەكێشا، وامهەستدەكرد كەیەك بست لەم ماڵە دوورنەكەوتوومەوە، هەر كاتێكیش بێزاری لەمەنفا تەنگی پێهەڵچنیبم خێرا سواری فڕۆكەبوومۆ لەستورەوە خۆم كردووە بەداڵانە گەورەكەۆ شەو لەژێر ئاسمانی پر ئەستێرەی خانووەكەمان نوستووم، ڕۆمانی ( كەوتنە خوارەوەی گورگێك)  مێژوویەكی خەیاڵبۆكراوی ئەو خانووەیە. نەك هەر ئەوە هاوڕێم (كارێزەووشك)  بەگشتی لای من  ئەو سیحرە سەیرەی هونەری چیرۆكی پێبەخشیووم، كەدوایی لەنێو نوسینەكانمدا خۆی درێژ كردۆتەوە، تەنانەت واهەستدەكەم هەموو ئەوروپا درێژبوونەوەیەكی  كارێزەووشكە.  من هەر لەمناڵیمەوە لەو گەڕەكەدا بووم تاوەكو كوردستانم بەجێهێشتووە، بێگومان كارێزەووشكیە كۆنەكان دەمناسنو زۆریشیان كەهاورێی چەتوونی  خۆمن، كوژراوون، یاخود لەدەرەوەن، تەنها دووهاورێم ماون لەوێ كاكە دلێری شێخ عەبدولو فەریدونی هاوڕێمانە، دوو كەسی زۆر دڵسۆز و بەوەفای هاوڕێیەتین. 
 باوكم كاتی خۆی كەئەو خانووەو ڕیزە دوكانێكی لەساڵی 1967 بیناكرد،  چەندەها زەوی لەوناوچەیە كڕیبوو، خەڵكی گاڵتەیان پێكردووە، چونكەچەقەڵو گورگی تەرەبوو لەئێورانەوە لەو ناوچەیەدا تەراتێنیان بووە. لەلەكاتی شۆڕشی بەهەشتی بارزانیدا ئەم گەڕەكە پری بوو لەزرێپۆشو فڕكە فڕكی تۆپبارانی نێوان سەربازگەی حامیە كەئێستا شاری یاریەو تۆپخانەی شۆڕش كەلەپشت گۆیژەوە بووە. من بۆ یەكمجار لەساڵی 1974 دا پێشمەرگەم بینی، بەكزی لەدەرگای پشتەوەی خانووەكەمان، كەدەرگای دووهەمی ماڵەكەمان بوو، لەسووچێكی تاریكدا خواردنمان بۆبردن. بۆنی پێشمەرگە، بۆنێكی جیاواز بوو، بۆنی تفەنگ و بڕنەو هیلاكیو ئازادیان لێدەهات، بێگومان ئەمە ئەو وێنانەیە  كەمامۆستا شێركۆ بێكەس بەجوانی تەعبیری لێكردووە، بەهەقەت وەهایە بۆنی پێشمەرگەی ڕاستەقینە جیاوازترە، بیرت نەچێت پێشمەرگە بۆ كوێ بڕۆن  هەمیشە دوو هاورێی دڵسۆزیان هەیە كەخۆشیان دەوێن، منداڵ و شێتەكانی گوندو شار و پێدەشتەكان… ئەو شەوە پێشمەرگەكان بۆمنی منداڵ  پێكەنین، گەر ئێستا لەژیاندا بوونایە بۆمنی سەر شێت پێدەكەنین، ئەو شەوە  هێشتیان دەست لەبڕنەوەكانیان بدەم و پێدەكەنین… كەئەمەم ئێستا بیر دەكەوێتەوە دەمەوێت بگریم… هەر ئەو شەوە دوای ئەوەی نانیان خوارد، دوای چەند كاتژمێرێك لەولا كارێزەكەوە كەئێستا بوونی نەماوە، كەوتنە بۆسەوە و وابزانم هەموویان كوژران. سوپای ئێراقی مێژوویەكی هەیە لەبێئەخلاقی، هەر چەندە ئەم قسەیم سەرۆكی ئێراقی زیز دەكات لێمان، بەڵام ئەوە هەقیقەتە،  سوپا ئەو چەند پێشمەرگەیەكیان بەكوژراوویی بەنێو كارێزەووشكدا ڕاكێشا، من ئێستاش گوێم لەهاواریانە..  ئەمە بچوكترین بەشی خەیاڵزەدیی منە.. ئاخ هاوڕێ چیرۆكنوسەكەم توانا گیان .. چیرۆكەكانی زۆرن هاوڕێم.. 
 باوكم  لەجیاتی مەترە، بەگوریسو بازهەڵدان بەشێكی زۆری ئەو زەویانەی كارێزەووشكی لەخاوەنەكانی كڕیبوو، بەداخەوە لەبەر ئەوەی مامەكانمو براكەم پێشمەرگە بوون، ناچار بوو باوكم لەترسی دەستبەبەسەردا گرتن زۆربەیان بەهەرزان بفرۆشێت.. چیرۆكێكی سەیرە ئەو خانووەی كەئێستا ڕووخاوە، خانووی ڕۆحم. دەبووایە بفرۆشرایە لەبەر ئەوەی خانووەكە لەمۆدێلی كۆن بووەو گەرمكردنو ساردكردنی زۆر مەحاڵ بوو، خانووەكەم هێزی ژیانی تێدا نەمابوو .. دیارە بۆ دایكیشم كارێكی گران بوو بگوێزێتەوە، دایكم هەرگیز نەگریاوە لەبەردەمدا، كەچی ئەمجارە لەتەلفۆندا بۆ خانووەكە گریا، بێگومان چەندە سەخت بێت بەشێك لەڕۆحت بڕووخێت، خانوویەك دوونەوەی تێدا گەورە بووبێت، بەشێكە لەنیشتمان.
 بەدەر لەمانە، هاوڕێم، لەشەوێكی ئاپڕیلی ئەمساڵدا خەوم بینی بەنێو حەوشەكەدا دەهاتم و دەچووم، دەگریام هاوڕێكەم، دەگریام.. كەوەئاگا هاتمەوە بەشاكاری هاوسەرم گووت: خانووەكەی ڕۆحم ڕووخا..ڕووخا خانووەكەی ڕۆحم.. لەو ساتەوە تائێستا هەستدەكەم لەنێو ژوورەكانیدا نایەمە دەرەوە، گوێم لەدەنگی ئەو منداڵەیە كەبەسەر دارهەنجیرەسوورەكەدا هەڵدەگەڕێت و پشیلەكان ڕاودەنێت، بیر لەو چنارە گەورەیە دەكەمەوە كەنەفەری پاسە پۆڵۆنیەكان لەو زەمەنەدا بەشۆفێرەكەیان دەگووت: لەماڵی چنارەبەرزەكە دابەزین هەیە… ئازیزم تواناگیان لەو خانووە گەورەیەدا زیاتر لەسەدو پەنجا كۆتری بەغدایمان هەبوو، كەهەر چوار وەرزەكە هێلكەیان دەكرد و بەچكەیان دەبوو. دەمتوانی كۆتری هەموو ئەو گەڕەكە  بۆخۆم بگرمەوە، ئەو زەمەنە ئەم شارەی ئێمە، هاوڕێم توانا گیان، خاوەنی ڕەنگەكانی خۆی بوو ..
 چەند جارێك داوام لەبرازاكانم كرد وێنەی خانووەكەم بەڕووخاوی وەك ئێستا بۆ بگرن، بەڵام لەبەر من دەڵێن بەسەر چاو و نایكەن، دەزانن دڵم ئازار دەدات، من سوپاسیان دەكەم كە نایەنەوێت دڵمگران بێت.  بەڵام ئازیز من زۆر پێویستم بەوەیە تۆ بچیتو فۆتۆم بۆ بگریت، بۆیە داوا لەتۆ دەكەم چونكە من و تۆ وەك چیرۆكنوسێكی ئەبەدی، لەیەك فەسیلەی حەیوانی بەنەعلەتكراوین، چاوی كامێرای تۆ جیاوازترە.
  گەر بەپاسی كارێزەووشك بڕۆیت ئەوا لەلای مزگەوتی سەرگردەكە نا، كەبارەگای ئاڵای ئازادیە، بەڵكو لەمزگەوتی دووهەم (مزگەوتی شەفیق بەگ) كەباوكمو شەفیق بەگ كاتی خۆی بینایان كردووە و باوكم بۆ ئەوەی خێرەكەی جاریو ڕۆیشتوو و بەردەوام بێت، نەیویستووە ناوی خۆی لەسەر دانێت. لەوێ لەسەوزە فرۆشەكان بپرسە ماڵی حاجی شێخ حەمەئەمینی ماوەتی كامەیە؟، دەبینیت لەسەر جادەكە خانوویەكە ڕووخاوە، خۆزگە ئەوەت بۆ دەكردم، ئاكۆ كەریمی  چیرۆكنوسی ئازیزمان  ماڵمان دەزانێت، ئەو دەتوانێت بێت لەگەڵتدا..
 دواجار ئازیزم سوپاس بۆ ئەو چیرۆكە جوانەت، سوپاس بۆ ئەوەی منت لەبیر بوو، من پێمووایە ئەم چیرۆكەت گەر ماوەیەك ئاوەها دابنێت و دوایی بەسەریدا بچیتەوە، زۆر وێنەی دیكەی جوانی لەپشتەوەیە كەهێشتا چاوەڕێیی تۆن، زۆر كۆتری تەرەبوو لەئاسمانی گێڕانەوەدا چاوەروانی تۆن…

 خۆشەویستیم
             هاوڕێت
 ئیسماعیل حەمەئەمین
              ئەڵمانیا ـ ئالگۆی

 2008-10-20  
          
 
 
 
  
      
       
 
 

Previous
Next

Leave a Reply